Trends & Ontwikkelingen

Wereldleiders, popsterren en politici kwamen op donderdag 18 juni samen in Chicago voor de opening van het Obama Presidential Center, het museum gewijd aan de eerste zwarte president van de Verenigde Staten. Alle nog levende oud-presidenten waren aanwezig, maar de huidige president ontbrak.

Obama zei te hopen dat het centrum bezoekers inspireert zich in te zetten voor de goede zaak. "Het moet een plek worden om bijeen te komen, om te genieten van kunst en muziek, sport en spel. Want dan zien we onze gedeelde menselijkheid."

De overheid heeft de plicht goed om te gaan met filantropische initiatieven, zeker nu de wereld van filantropie onderhevig is aan allerlei krachtenvelden. Misschien kan de minister-president daarom op een plek algemeen belang en nut samenbrengen. Daarover schrijft Wim Pijbes in het Financieel Dagblad

Van donderdag 6 tot en met zondag 16 augustus 2026 vindt in Den Bosch de tweeënveertigste editie van Theaterfestival Boulevard plaats. Ook dit jaar kent het evenement een bomvol programma met ongeveer honderdtwintig culturele activiteiten zoals voorstellingen, muzikale optredens en workshops. De artiesten zijn afkomstig uit binnen- en buitenland. Twintig voorstellingen beleven in Den Bosch hun première.

De circuswereld in Nederland is klein, maar groeiende. Er zijn in dit land slechts twee bachelors circus, waarvan één bij Fontys. En hoewel het aantal studenten hier al jaren stabiel is, is er wel sprake van een lichte stijging in het aantal Nederlandse en Belgische studenten.

Circus is een nomadisch vak dat onlosmakelijk verbonden is aan een rondreizend bestaan. Een circusartiest is eigenlijk nooit lang op één plek, en dat zorgt er volgens Josine Fontrodona, studieleider van de Fontys-bachelor Circus and Performance Art, voor dat deze studie bij Fontys voornamelijk buitenlandse studenten trekt. Maar, geeft ze toe: ook het aantal Nederlandse (en Belgische) studenten groeit. Toch zijn we er nog lang niet, vindt Fontrodona. 

Een toneelstuk tijdens een college? Dat kan. Bij de les Cultuursensitief Werken van de opleiding Social Work van Avans kwam theatergroep Kulis langs met een voorstelling over dementie bij migrantengezinnen. “Wij hopen bewustwording te creëren bij onze studenten over hoe cultuur de zorgbeleving beïnvloedt”, vertelt docent Social Work Sanna Yaseen.

SintLucas blijft zich doorontwikkelen en speelt in op de veranderingen in het werkveld en AI (kunstmatige intelligentie). Door de groei van het aantal studenten in de komende jaren, ontstaat er behoefte aan extra ruimte op de locatie in Boxtel.

De instroom van nieuwe studenten is dit schooljaar met circa 20 procent gegroeid. Ook voor schooljaar 2026-2027 wordt een groei verwacht onder andere door de start van de nieuwe specialisatie Vakman Hout. Om deze ontwikkeling binnen het gebouw mogelijk te maken en ook in de toekomst toonaangevend onderwijs te blijven bieden, krijgt een deel van het gebouw vanaf schooljaar 2026 –2027 een andere invulling. De zaal van Podium Boxtel wordt hiervoor gebruikt. 

Dankzij de samenwerking tussen SintLucas en Het Ambachtshuis Brabant krijgen bijvoorbeeld studenten van de nieuwe opleiding Vakman hout de mogelijkheid om gebruik te maken van de faciliteiten en werkruimtes van Het Ambachtshuis Brabant in Den Bosch. Een inspirerende en professionele omgeving waarin zij hun skills ontwikkelen, ervaring opdoen en het ambacht in het werkveld beleven.

Thijs van der Steen, directeur SintLucas: “Voor ons als vakschool is samenwerking essentieel om jongeren optimaal voor te bereiden op hun toekomst."

Binnen de creatieve vakscholen in Nederland staat SintLucas op de eerste plek in de JOB Monitor, de landelijke monitor waarin mbo-studenten wordt gevraagd naar hun mening over de school en het onderwijs. 

Studenten geven SintLucas als school een 7,3 en hun opleiding een 7,4. Zij zijn met name tevreden over de docenten, de manier van lesgeven en de begeleiding. Vergeleken met de JOB-monitor in 2024, zijn de scores van SintLucas licht gestegen, de school scoorde toen een 7,2. 

De winnaars van de European Design Awards 2026 zijn bekendgemaakt in Sofia, Bulgarije, tijdens het European Design Festival, waar ontwerpers, creatieve directeuren en studio’s uit heel Europa bijeenkwamen. Studio Dumbar/DEPT® heeft vier prijzen in de wacht gesleept: één gouden, twee zilveren en één bronzen prijs. Studio Dumbar/DEPT® is een internationaal bureau met Nederlandse wortels, gespecialiseerd in identiteit, bewegend beeld, geluid en software.

Er is geen actuele lijst van kunstvoorwerpen die de gemeente Geldrop-Mierlo in de loop der tijd heeft opgeslagen; er is alleen een kladje dat de gemeente niet vrijgeeft.

De kunst die de gemeente bezit is op drie locaties opgeslagen. Een locatie gaat sluiten. Er moet dus met urgentie iets gebeuren met de ‘zolderkunst’ die daar is opgeslagen. Onder auspiciën van de nieuwe wethouder Hanneke Meulendijk (onder meer cultuur) wordt een professioneel bureau in de arm genomen om de collectie in beeld te brengen. 

Reimerswaalse jongeren tot en met 18 jaar kunnen vanaf volgend jaar tot 200 euro krijgen om muziekonderwijs te volgen en 50 euro voor andere culturele activiteiten. Op die manier wil de gemeente de aanstaande uittreding uit de Zeeuwse Muziekschool ondervangen.

Dat staat in het kersverse Uitvoeringsplan Cultuur 2026-2029 waar afgelopen maanden aan is gewerkt. Reimerswaal neemt met ingang van volgend jaar definitief afscheid van de Gemeenschappelijke Regeling de Zeeuwse Muziekschool, vanwege aanhoudende financiële problemen waar de deelnemende gemeenten steeds voor moeten opdraaien.

In Museum Krona in Uden groeit elke vrijdag een wandtekening: een kaart die pas af is als de tentoonstelling De Camino sluit. Kunstenaar Tom Heerschop legt stap voor stap de bedevaart vast. Bezoekers kunnen hem aan het werk zien en zelf hun stempel op het kunstwerk drukken.

Negentien paar ogen kijken curator Maan Leo van het Design Museum Den Bosch verwachtingsvol aan. In een kring zitten liefhebbers van cosplay bij elkaar. Voor Cosplay- de tentoonstelling zoekt het museum namelijk de interactie op en maakt mét hen de expo. 

„Een unieke manier van werken, want veel musea durven dit niet aan”, stelt Maan Leo. „Je moet openstaan voor feedback van de groep en bereid zijn je eigen ideeën aan de kant te zetten. We willen voorkomen dat we achteraf horen dat iets anders had gekund. Daarom is het goed om in gesprek te gaan.”

Joost van Beek, controller bij Markant Theater Maashorst in Uden, was een van de eerste DIP-gebruikers die aan de slag ging met de borderellenfunctionaliteit. DIP vroeg hem hoe dat tot nu toe bevalt.

“Door het ticketsysteem goed in te richten en prijstypes consequent te laten aansluiten op de verwerking in het borderel, hoeven we borderellen niet langer handmatig op te stellen. Ook besparen we tijd doordat gegevens over financiële afspraken, impresariaten en voorstellingen niet langer handmatig uit verschillende bronnen hoeven te worden verzameld en samengebracht in Excel.”

Ontwikkel het IZA en AZWA door en verbreed de beweging naar gezondheid in al het beleid. En geef spoedig helderheid over de structurele bekostigingswijze ter vervanging van de SPUK AZWA. Hier pleit de VNG voor in een inbreng voor het Kamerdebat over de akkoorden IZA en AZWA op woensdag 1 juli.

Om het AZWA uit te kunnen voeren, is langjarig commitment vanuit het rijk noodzakelijk. Structurele veranderingen vragen ook een structurele investering met bijhorende zekerheid. Die zekerheid biedt de SPUK nu niet, terwijl de investeringen die gemeenten moeten doen dat wel vergen.

De Pont Museum heeft This youiiyou (2023) van Tino Sehgal verworven. Het werk, dat van 13 september 2025 gedurende ruim vijf maanden in de grote zaal van het museum te ervaren was, behoort tot de meest indringende ‘constructed situations’ van de Duits-Indiase kunstenaar. De aankoop valt samen met het afscheid van Martijn van Nieuwenhuyzen, die op 1 oktober 2026 na zeven jaar terugtreedt als directeur van De Pont. Daarmee vormt de aanwinst ook een bekroning van een meer dan twintig jaar durende artistieke dialoog met Sehgal.

Minister Letschert van OCW heeft donderdag 18 juni de Raad voor Cultuur bezocht. Aan het einde van de maandelijkse vergadering van de raad had zij in haar agenda tijd gemaakt voor een kennismaking met het acht leden tellende adviescollege voor cultuur, erfgoed en media. Minister en raad hebben met elkaar van gedachten gewisseld over actuele thema’s, waaronder artistieke vrijheid en het cultuurbestel vanaf 2029.

Maandagochtend 29 juni presenteert de Raad voor Cultuur zijn advies over de invloed van Artificële Intelligentie op de culturele en creatieve sector. In de livestream geeft voorzitter Kristel Baele van de Raad voor Cultuur een toelichting op het advies. Dat doet zij samen met Martijn van der Steen, de voorzitter van de Commissie van deskundigen die het advies heeft voorbereid.

Online lessen zijn onder amateurkunstenaars sterk in opmars, traditionele lessen worden steeds minder gevolgd. Marijn Cornelis laat haar licht schijnen over de muziekschool van de toekomst: “Je zou kunnen zeggen dat de democratisering van cultuurbeoefening een feit is.”

Brabant Verbindt start vanaf september met een reeks ontmoetingen in Dongen, Gilze en Rijen en Loon op Zand. Deze bijeenkomsten richten zich op inwoners van 65+ en staan in het teken van kunst en historie.

De reeks bestaat uit vijf bijeenkomsten waarin ontmoetingen nieuwe ervaringen centraal staan. Brabant Verbindt wil Brabanders op deze manier samenbrengen en laat zien hoe kunst en historie mensen kunnen kunnen verbinden.

In 2026 krijgt marketing binnen veel culturele organisaties een steeds groter aandeel van het totale organisatiebudget. Tegelijkertijd blijft het marketingbudget waarmee deze organisaties werken gelijk aan voorgaande jaren en is ruimte voor verdere groei beperkt. Hoewel het algemene beeld van marketingbudgetten redelijk stabiel is, zijn de verschillen tussen branches aanzienlijk.

Het UWV waarschuwt dat AI en digitalisering in toenemende mate voor minder baankansen zorgen in creatieve beroepen, de reclamesector en klantcontactfuncties. Taken als schrijven, vertalen en ontwerpen worden al overgenomen door AI. Nu raken ook accountmanagers in de reclame en medewerkers in klantcontact hun kansen kwijt.

De Tweede Kamer wil straks dat elke school in het basis- en voortgezet onderwijs verplicht een goede schoolbibliotheek krijgt. Het voorstel komt van D66 en krijgt steun van PRO, JA21 en coalitiepartij VVD. De leesvaardigheid van jongeren staat al jaren onder druk. Met de verplichting willen de partijen zorgen dat elke leerling op school toegang krijgt tot goede boeken.

De provincie zet een volgende stap in de ontwikkeling van de ‘street culture & sports scene’. Dankzij een investering van €450.000 werken BrabantSport, Kunstloc en partners aan een programma dat 13 projecten ondersteunt. Ook is de aftrap gegeven van het ‘Brabant Street Platform’: een netwerk van ongeveer 40 organisaties uit verschillende steden en disciplines.

De Raad van State kwam op 3 juni met zijn advies over het wetsvoorstel om de subsidietermijn binnen het cultuurbestel te verlengen van vier naar acht jaar. De Raad van State concludeert dat het wetsvoorstel de mogelijkheid tot achtjarige financiering vergroot, maar dat het kabinet onvoldoende onderbouwt hoe die mogelijkheid tot acht jaar zal worden omgezet in feitelijke praktijk. En of het ook daadwerkelijk leidt tot meer rust en ruimte. Daarom adviseert de Raad van State om de memorie van toelichting aan te vullen met een nadere onderbouwing van de verwachte effecten én effectiviteit van het wetsvoorstel.

Voor het eerst hebben het Europees Parlement, de Europese Raad en de Europese Commissie op het hoogste politieke niveau een gezamenlijke cultuurverklaring ondertekend: Europe for Culture - Culture for Europe. Daarmee erkennen de Europese instellingen cultuur als een strategische prioriteit voor Europa. 

De verklaring, die op 18 juni werd ondertekend, onderstreept het belang van artistieke vrijheid, eerlijke arbeidsvoorwaarden voor makers, brede toegang tot cultuur en de bescherming van culturele rechten. Hoewel een toezegging voor structurele cultuurfinanciering ontbreekt, is dit een belangrijke politieke stap vooruit voor de culturele en creatieve sector. 

Sinds de opmars van popcultuur wás alles al eentonig, nu holt AI ook de creativiteit zelf uit. Alles en iedereen gaat nog meer op elkaar lijken. Wanneer gaan we serieus praten over wat we aan machines willen overlaten, en wat aan de mens? Bregje Hofstede schrijft erover in de Correspondent. 

2000 vierkante meter grond, door de burgemeester van Den Bosch geschonken aan de creativiteit. Voor eeuwig. Wat een jaar geleden begon met een visioen van Minou Bosua is er nu écht. In de IJzergieterij. 

Minou Bosua richtte in de IJzergieterij een tijdelijke plek in waar mensen samenkomen om te creëren, zonder focus op economische groei. Dit ontstond uit haar frustratie over het huidige systeem, waarin alles draait om rendement. In de experimenteerruimte draait het om verbinding, welzijn en vrij denken. Bezoekers kunnen er kunst maken, muziek beleven en elkaar ontmoeten. Bosua ziet het als een hoopvol alternatief voor de samenleving en hoopt dat het initiatief kan worden voortgezet, ondanks de tijdelijke aard.

Voor het ministerie van OCW onderzocht Blueyard de landelijke ondersteuningsstructuur voor cultuur- en erfgoedbeoefening. Aanleiding zijn de Bestuurlijke Afspraken Cultuurbeoefening (BAC) 2025–2028, waarin Rijk, provincies en gemeenten samen werken aan een sterk ecosysteem voor cultuurbeoefening. Een goed functionerende ondersteuningsstructuur voor aanbieders en beoefenaars is daar een belangrijk onderdeel van.

Het onderzoek brengt het rijksgefinancierde deel van de landelijke ondersteuningsstructuur in kaart langs vier functies: kennisontwikkeling, beleidsondersteuning, deskundigheidsbevordering en netwerkvorming. Het onderzoek laat zien dat ondersteuningsfuncties aanwezig zijn, maar versnipperd zijn georganiseerd: zonder duidelijke rolverdeling, met beperkte samenhang tussen landelijk, provinciaal en lokaal niveau, en met een gebrekkige vertaling van kennis naar de praktijk.

Het theatercollege is ongekend populair. Bij wetenschappers, journalisten, sporters en schrijvers, die er zo een nieuw podium bij hebben. Bij theaters, die er magere avonden mee vullen. 

Je kunt het zo gek niet bedenken of een bekende wetenschapper, tv-persoonlijkheid, journalist, columnist, advocaat, rechtbankverslaggever, sportheld of schrijver klimt het podium op. Het publiek vreet het: theatercolleges van Van Rossem, maar ook van Beatrice de Graaf, Japke-d. Bouma, Geert Mak, het tv-duo Tim de Wit & Michiel Vos en Tom Dumoulin zijn steevast uitverkocht. In een tijd waarin steeds meer mensen lijken te twijfelen aan wetenschappers, politici, instituten en journalisten, is het opmerkelijk dat er zo veel publiek is voor serieuze theatercolleges.

Choreograaf Adam Khazhmuradov won gisterenavond tijdens de finale van de Rotterdam International Duet Choreography Competition (RIDCC) de XL Production Award. Hij ontving de prijs ter waarde van 100.000 euro voor zijn duet Attempts Left. De publieksprijs ging naar het duet Mother May I van Sabine van Rensburg en Natasha Patterson (collectief People Watching).

Hoe kunnen artiesten en festivals samen de klimaatcrisis aanpakken? Daar duikt de podcast Toekomst Muziek van in drie podcast afleveringen in, op zoek naar nieuwe wegen naar verandering. Met persoonlijke verhalen en inspirerende gesprekken laten Rob van Wegen (duurzaamheidscoördinator van o.a. ESNS, en als inhoudelijke strateeg nauw betrokken bij het Programma Duurzame Cultuursector van Kunsten '92) en Frederike Berendsen (co-founder Music Declares Emergency Netherlands, artiest FRÉ) zien hoe creativiteit de sleutel kan zijn tot een duurzame toekomst.

Met Muziek Schept een Band wil VSBfonds muzikanten belonen en versterken die niet alleen op het podium willen staan, maar ook iets betekenen voor hun gemeenschap.

In een vol en kolkend EKKO vond op donderdag 18 juni de landelijke finale plaats. Het publiek was in grote getale naar Utrecht gekomen om de finalisten aan te moedigen. [le:ks], de vijfkoppige band uit Bunnik, overtuigde de jury met originele muziek, publieksinteractie en hart voor de natuur.