Trends & Ontwikkelingen

In 2025 organiseerden 58 poppodia samen 21.285 activiteiten met publiek. De meest opvallende ontwikkeling in de afgelopen drie jaar is een stijging van het aantal concerten op locatie, geprogrammeerd buiten het eigen gebouw.

De poppodia organiseerden 2% meer activiteiten dan in 2023 en 4% meer dan in 2024. Er was in de afgelopen drie jaar een lichte stijging van het aantal concerten in eigen gebouw (+4%), een lichte daling van clubavonden in eigen gebouw (-3%) en een forse stijging van het aantal muziekactiviteiten buiten het eigen gebouw (+31%). Deze cijfers zijn afkomstig van de Vereniging Nederlandse Poppodia en -Festivals (VNPF), die een analyse maakte van de gegevens van 58 van de 72 aangesloten poppodia over de jaren 2023, 2024 en 2025.

Vandaag is bekendgemaakt dat Sarah de Koning de Johan Polak Poëzieprijs ontvangt voor haar poëziedebuut Tekstielen. Daarmee heeft ze volgens de jury ‘met grote overtuiging’ de beste bundel van de afgelopen drie jaar geschreven.

Vorig jaar won Waar is het lam? van Mustafa Stitou en het jaar daarvoor, de eerste editie, Virgula van Sasja Janssen. Dit jaar wordt de prijs op 7 juni uitgereikt en dan ontvangt De Koning 50.000 euro.

Vanaf 1 juni kun je bij het Fonds Podiumkunsten aanvragen indienen voor de nieuwe regeling Internationale Werkreis voor Individuen. Deze regeling ondersteunt korte internationale werkreizen van individuele podiumkunstenaars. De regeling is doorlopend en aanvragen worden behandeld op volgorde van binnenkomst.

Wat als afval niet verdwijnt, maar het begin is van nieuw ontwerp? Da Trash Club – een collectief van jonge ontwerpers – werd op 13 mei uitgeroepen tot winnaar van de Kazerne Design Award 2026 met The Trashifesto. Met dans, hilarische kostuums en aanstekelijke energie ontmaskeren zij de mythe dat iets dat je weggooit ook echt verdwijnt. De jury kende hen unaniem de prijs toe.

De Kazerne Design Award is een aanmoedigingsprijs voor recent afgestudeerde studenten van de Design Academy Eindhoven. De jury honoreert jaarlijks een gelukkige winnaar met eeuwige roem en 5.000 euro.

De circulaire bureaustoel Infinity heeft een Red Dot Design Award gewonnen, een van de meest prestigieuze internationale designonderscheidingen. Voor het Nederlandse merk NO-EM en ontwerper Robert Bronwasser vormt deze prijs een mooie erkenning van hun samenwerking.

De Nederlandse Toneeljury heeft de tien voorstellingen gekozen die volgens haar de meest indrukwekkende van het afgelopen seizoen waren, vijf in de grote zaal en vijf in de kleine zaal. De voorstellingen voor de grote zaal zijn keurig verdeeld over de grote gezelschappen: ITA, Het Nationale Theater, Het Zuidelijk Toneel, Theater Oostpool en Theater Utrecht. Ook zijn er producties van Theater Oostpool, Het Zuidelijk Toneel en Theater Utrecht voor de kleine zaal geselecteerd.

Na enige tijd afwezig te zijn geweest keerden de grote gezelschappen vorig jaar al ruim terug in de selectie. Dit jaar is hun aanwezigheid nog dominanter. Dat is in tegenspraak met de stelling van de jury dat de selectie laat zien „hoe breed, verrassend én geëngageerd het podiumkunstaanbod in Nederland is”. 

Stoornis of my life, Hadestown en Aletta, de musical zijn woensdagavond met ieder vier prijzen uit de bus gekomen als grote winnaars bij de Musical Awards 2026. Richard Groenendijk won als Edna Turnblad in Hairspray de award voor ‘beste mannelijke hoofdrol in een grote musical.’

De jury koos de beste mensen en producties uit in twintig categorieën. Zo ging Desi van Doeveren er met haar rol in Aletta, de musical vandoor met de award voor ‘beste vrouwelijke hoofdrol in een grote musical’. ‘Aanstormend talent’ was de 25-jarige Ward van Klinken, voor zijn hoofdrol in Dear Evan Hansen. De Excellence Award was voor Soldaat van Oranje en de Oeuvre Award ging naar Gerrie van der Klei.

De afgelopen tijd werkte Platform ACCT hard aan de uitbreiding van de website met nieuwe themapagina's. Hier kun je toegankelijke informatie vinden over belangrijke thema’s om je kennis te vergroten. Voor zzp'ers staan nu actuele thema's online zoals wat je kunt regelen rondom arbeidsongeschiktheid en pensioen. En waar je aan moet denken bij zelfstandig werken in het kader van wet DBA. Ook kunnen werk- en opdrachtgevers ook informatie vinden over fair pay, zzp-inhuur en professionele ontwikkeling binnen de organisatie. De thema pagina's worden nog aangevuld. 

Dinsdag 12 mei heeft Sena de cijfers over 2025 gepresenteerd tijdens de jaarlijkse Vergadering van Aangeslotenen. Tijdens de bijeenkomst in TivoliVredenburg in Utrecht werd teruggekeken op een uitzonderlijk jaar. Er werd recordhoogte aan licentie-inkomsten gerapporteerd, de doorbetalingen aan rechthebbenden werden aanzienlijk verhoogd en de kosten werden verder verlaagd.

Sena regelt de rechten van muzikanten en producenten. Zij krijgen van SENA een vergoeding als hun muziek in het openbaar wordt gedraaid.

De Per Abramsen Sculptuurprijs wordt eens in de twee jaar toegekend aan een hedendaagse Nederlandse beeldhouwer wiens werk experimenteel, vernieuwend en uitgesproken driedimensionaal is. Dit jaar gaat de onderscheiding naar beeldend kunstenaar Femmy Otten (Amsterdam, 1981), die in haar tekeningen, schilderijen, sculpturen, muurschilderingen en performances, uitdrukking geeft aan de krachtige, maar ook kwetsbare momenten in het leven. Aan de onderscheiding zijn een tentoonstelling in Museum Beelden aan Zee, een geldbedrag van €10.000 en een wisselbeeld van Per Abramsen verbonden.

Dit jaar bestaat TextielLab, de professionele werkplaats van het TextielMuseum, een kwart eeuw. Dat wordt gevierd met de expositie ’Mens <3 machine – 25 jaar TextielLab’. Met de plaatsing van een moderne, computergestuurde jaquardweefmachine in het hart van het pand transformeerde het TextielMuseum in 2001 van een regulier museum naar een ‘museum in bedrijf’. Dat was het begin van TextielLab.  

Door de jaren heen heeft TextielLab heeft zich ontwikkeld tot een internationale springplank voor jong en gevestigd talent dat er samen met de technische specialisten van het lab alle ruimte krijgt om de mogelijkheden van het medium verkennen.

Masterclasses van topsaxofonisten zijn onderdeel van de Tilburg Sax Summit, die sinds 2023 is uitgegroeid tot een evenement van een week op verschillende locaties. Initiatiefnemers Hannah Koob en Nuno Silva willen van Tilburg een platform voor de saxofoon maken, zeker met alle blaasorkesten in de wijde omtrek. Het moet de saxofoonhoofdstad van Europa worden, waar mensen van heinde en ver op af komen om samen te spelen en vrienden te maken. 

Een week lang gebeurt er van alles in het Factorium, het conservatorium, Paradox en De Nieuwe Vorst. Maar met de masterclasses blijft educatie een belangrijke poot.

De Taiwanese schrijfster Yáng Shuāng-zǐ en vertaler Lin King hebben samen de International Booker Prize 2026 gewonnen voor de roman Taiwan Travelogue. De prestigieuze prijs werd gisteravond uitgereikt in het Tate Mordern-museum in Londen. Samen ontvangen zij 50.000 pond. 

Met de winst van Taiwan Travelogue schrijft de prijs geschiedenis: het is de eerste roman vertaald uit het Mandarijn-Chinees die de International Booker Prize wint. Auteur Yáng Shuāng-zǐ en vertaler Lin King zijn daarmee ook de eerste Taiwanese en Taiwanese-Amerikaanse winnaars van de prestigieuze prijs.

Het Noordbrabants Museum in Den Bosch zoekt een jonge architect voor de herinrichting van diens vaste collectiepresentatie. Daartoe heeft het museum een open call uitgeschreven. De oproep is bedoeld voor architecten die niet langer dan twaalf jaar geleden zijn afgestudeerd.

Het Noordbrabants Museum staat aan de vooravond van een fundamentele herziening van zijn collectiepresentatie. Met meer dan dertigduizend objecten, verzameld en bewaard over een periode van ruim tweehonderd jaar, ziet het museum een groeiende uitdaging in het samenbrengen van diverse perspectieven, generaties en gemeenschappen.

Sentomus, het Europese publieksonderzoek voor musea, is vanaf nu gratis toegankelijk voor musea in heel Europa. Met meer dan 250 deelnemende musea in de afgelopen drie jaar en de steun van een academisch consortium van zeven Europese universiteiten biedt Sentomus een gedeeld Europees kader voor publieksonderzoek en benchmarking.

Sentomus helpt musea om beter inzicht te krijgen in bezoekers én niet-bezoekers. De studie behandelt verschillende aspecten van de museumervaring, zoals bezoekersmotivatie, tevredenheid, impact, communicatie en algemene perceptie. Het instrument is geschikt voor musea van elke omvang en discipline. 

Het Haagse poppodium PAARD gaat het programma verzorgen van een nieuwe concertzaal op de kersverse culturele locatie Inter-City van cultuurpodium PIP. De zaal maakt onderdeel uit van een nieuwe locatie aan de Binckhorst, gelegen tussen de verschillende sporen die van Den Haag Centraal en Holland Spoor elkaar kruizen. De zaal voor 700 bezoekers is bedoeld voor landelijke en internationale acts die nu vaak aan Den Haag voorbijgaan. 

Inter-City opende dit weekend officieel de deuren. De locatie moet uitgroeien tot een plek waar muziek, cultuur, sport en experiment samenkomen. Overdag moet het terrein toegankelijk zijn voor publiek, maar vooralsnog gaan ze alleen op woensdag open met skateboarden, sport en een daghap. Daarnaast met een specifiek programma. PIP zelf blijft bestaan als nachtclub.

De Italiaanse pianist Ludovico Einaudi heeft uit handen van Ivo Niehe de Lifetime Achievement Edison Klassiek 2026 ontvangen. Dat gebeurde na zijn recente optreden in Het Concertgebouw.

De Lifetime Achievement Edison eert artiesten met een indrukwekkende staat van dienst. De ontvanger moet een grootse en inspirerende muzikale loopbaan hebben van minimaal 35 jaar. In 2025 is de Lifetime Achievement Edison in het leven geroepen en tot nu toe toegekend en uitgereikt aan John Engels (JAZZ 2025), Nits (POP 2025), Golden Earring (POP 2026). 

Maandagavond werden bij veilinghuis Christie’s in New York ongekend hoge bedragen geboden voor moderne kunst. Het veilinghuis verhandelde eerst zestien kavels uit de kunstcollectie van de Amerikaanse mediagmagnaat S.I. Newhouse (1927-2017) en vervolgde daarna de met een veiling vol 20ste-eeuwse stukken van onder meer Picasso, Monet en Georgia O’Keeffe.

In totaal werd, inclusief opgeld voor de veilinghouder, voor 1,1 miljard dollar (bijna 1 miljard euro) aan kunst verhandeld. Voor kunstwerken van onder meer Jackson Pollock, Constantin Brancusi en Mark Rothko werd nooit eerder zo veel geboden op een veiling. Ondanks de extreem hoge bedragen die maandag aan moderne kunst werden besteed, is de internationale kunstmarkt wankel. Het jaarlijkse ‘Art Market Report’ in opdracht van de Zwitserse bank UBS en kunstbeurs Art Basel rapporteerde onlangs een voorzichtig herstel (4 procent) in 2025, na een daling van 12 procent in de totale waarde van de kunstmarkt in 2024.

Vorig jaar was Donker nog directeur van het Nederlands Fotomuseum en volop bezig met de verhuizing naar pakhuis Santos. Tot ze plots werd ontslagen. Ze zou verantwoordelijk zijn voor een onveilige werkomgeving. De Raad van Toezicht verweet Donker bovendien dat ze niet eerlijk is geweest over de werksfeer in het museum.

Deze maandag vocht ze haar ontslag aan in de rechtbank. Donker was niet alleen met een advocaat gekomen. De zaal moest worden voorzien van extra stoelen om haar medestanders een plekje te geven. Haar ontslag kan rekenen op veel onbegrip, zeker in de culturele sector. Ze eist een schadevergoeding van 400.000 euro.

In 1985 begon Music Meeting met jazz-, dans- en improvisatiemuziek uit alle windstreken. Veertig jaar later staat dat concept nog steeds overeind, maar is het festivallandschap veranderd. Inmiddels is de niche-muziek waar het festival in specialiseert deels ook te vinden op grotere mainstreamfestivals. In opnieuw een poging om meer en jonger publiek te vinden, gooit Music Meeting dit jaar het roer nog eens om. 

Na ruim twintig jaar in de openlucht keert het festival terug naar locaties in de Nijmeegse binnenstad, waar het ooit begon. Sophie Blussé, sinds 2020 directeur van het festival, wil met die terugkeer groeien van 5.000 naar 6.500 bezoekers. „De formule van het park had zijn beste tijd gehad. We hadden steeds meer moeite om nieuw publiek naar het park te krijgen. Daarom komen wij nu naar het publiek toe. En doordat global muziek ook elders wordt geprogrammeerd, werd het voor ons moeilijker om de echt grote acts te boeken.” Daarnaast biedt de nieuwe aanpak ruimte voor een andere programmering. Zo staat in de Stevenskerk een nacht vol raga, Indiase klassieke muziek, op het programma. 

Nog niet zo lang geleden was ze ‘de Belgische Willy Wonka’. Maar sinds april is Mickelle Haest de nieuwe directeur van Museum Jan Cunen in Oss. „We mogen ons best realiseren dat we hier iets bijzonders hebben”, zegt Mickelle Haest (53) terwijl ze om zich heen kijkt in Museum Jan Cunen. Met haar komst naar Jan Cunen schrijft ze een nieuw hoofdstuk bij in een opvallend gevarieerd cv. 

De Johan Wagenaar Prijs 2026 gaat naar componist Calliope Tsoupaki, docent Compositie aan het Koninklijk Conservatorium Den Haag. Zij schrijft geschiedenis als de eerste vrouw die deze Nederlandse oeuvreprijs voor componisten in ontvangst mag nemen. De prijs, die maar eens in de zes jaar wordt uitgereikt, behoort tot de meest prestigieuze erkenningen binnen de Nederlandse muziekwereld.

Afgelopen week maakte Stichting Poetry International tijdens het radioprogramma Taalstaat op NPO Radio 1 bekend dat Yasmin Namavar de C. Buddingh-prijs ontvangt voor haar poëziebundel Verblijf. De C. Buddingh-prijs bekroont jaarlijks het beste Nederlandstalige poëziedebuut.

John Travolta is gisteren tijdens het filmfestival van Cannes verrast met een erepalm. De 72-jarige acteur krijgt de prijs voor zijn gehele oeuvre. Travolta is in Cannes voor de première van de door hem geregisseerde film Propeller One-Way Night Coach. Voorafgaand aan de vertoning van zijn regiedebuut, werd hij verrast met de prijs. Onder luid applaus ontving hij zichtbaar emotioneel de palm. "Dit is ongelofelijk", sprak hij. "Dit is het laatste dat ik had verwacht". Ook noemde hij het krijgen van de oeuvreprijs "beter dan een Oscar".

De erepalm wordt dit jaar ook uitgereikt aan Lord of the Rings-regisseur Peter Jackson en zangeres en actrice Barbra Streisand. Van hen werd echter al eerder bekendgemaakt dat zij die zouden ontvangen. 

De Kunstcampus is een samenwerking van culturele organisaties in de Bossche Stadsdelta, waar kunst, cultuur en samenleving samenkomen. Hier krijgen makers en talent de ruimte om te groeien, samen te werken en nieuwe ideeën te ontwikkelen. Samen vormen zij een creatieve omgeving die bijdraagt aan verbinding, vernieuwing en de toekomst van de stad.

De ontwikkeling van de Bossche Stadsdelta, waar de Tramkade deel van is, biedt nieuwe kansen. Kansen die we als stad maar één keer krij gen! Zonder culturele ruggengraat wordt dit een gewone wijk. Kunstcampus benoemt in een manifest dat het wil doorbouwen op het succesvolle culturele experiment Tramkade dat in korte tijd een belangrijke speler op het gebied van kunsten in Den Bosch geworden is.

Op 13 mei is bekendgemaakt dat Rutger Vink & Thomas van Grinsven met hun boek De avonturen van Rutger, Thomas en Paco – De Verkleinstraal, met illustraties van Sabine van der Stadt (Billy Bones) de Kinderjury hebben gewonnen in de leeftijdscategorie 7 t/m 9 jaar.

In de categorie 10 t/m 12 jaar wint Pieter Koolwijk met zijn boek Een rugzak vol, met illustraties van Linde Faas (Lemniscaat). Het is de eerste keer dat hij deze publieksprijs wint, eerder won hij wel al een prestigieuze Gouden Griffel.

Afgelopen weekend ontving Lieke Marsman de Frans Banninck Cocqpenning voor haar bijdrage aan de Nederlandse literatuur. De penning is een onderscheiding van de stad Amsterdam. De stad kent de penning toe aan personen “die zich meer dan twaalf jaar zeer verdienstelijk hebben gemaakt voor Amsterdam”. Burgemeester Femke Halsema reikte de onderscheiding uit.

Impactproducties verbinden artistieke kwaliteit met maatschappelijke verandering. Rondom een krachtig verhaal wordt een zorgvuldig impacttraject ontwikkeld dat publiek, maatschappelijke organisaties, beleidsmakers en financiers activeert rond urgente thema’s.

In 2024 en 2025 is onderzoek gedaan naar de infrastructuur voor impactproducties in Nederland. Daaruit bleek dat het veld volop in ontwikkeling is, maar ook versterking nodig heeft. Om de infrastructuur voor impactproducties te versterken, werd in 2025 het eerste Impact Lab uitgerold. Na de pilot wordt Impact Lab verder ontwikkeld als duurzame plek voor kennis, training en netwerkvorming rondom impactproductie. 

Veel samenwerkingen in de culturele sector beginnen vanzelf. Een gedeeld artistiek idee, een subsidiekans, een maatschappelijke opgave of de wens om samen meer mogelijk te maken. Maar zodra een samenwerking serieuzer wordt, komt er een andere vraag op tafel: welke vorm past eigenlijk bij wat we samen willen doen?

Expert Jessica van den Bosch deelt zes inzichten. Samenwerking begint vaak bij de inhoud, laat de vorm volgen uit het doel, stel eerst de juiste vragen, maak nieuwe afspraken als de vorm begint te knellen, evalueer niet alleen de inhoud maar ook de vorm en groter of formeler is niet altijd beter. 

Het Britse Design Museum in Londen gebruikt datagedreven publieksmanagement om de ervaring van hun bezoekers te verbeteren. Door bezoekersstromen te analyseren via scans per zaal krijgt het museum inzicht in drukte en gedrag, zoals welke tentoonstellingen populair zijn of juist worden overgeslagen. Deze inzichten helpen om beter in te spelen op het publiek en de inrichting van het museum te optimaliseren.

De langverwachte overzichtstentoonstelling van Amrita Sher-Gil in het Drents Museum gaat alsnog door. De schilderijen en tekeningen van de Indiase modernist zijn aangekomen in Assen, nadat de tentoonstelling in maart op het laatste moment moest worden uitgesteld vanwege geopolitieke spanningen in het Midden-Oosten. 

Directeur Robert van Langh noemt de komst van de werken “een groot moment”. “Wat we begin maart moesten uitstellen, is nu werkelijkheid geworden.” Aan de tentoonstelling werd zes jaar gewerkt. In maart besloot het Indiase ministerie van Cultuur de circa zestig schilderijen en tekeningen uit de collectie van de National Gallery of Modern Art in New Delhi niet op transport te laten gaan. 

KPN en AFAS Live zijn per 1 mei een meerjarige samenwerking gestart, met een looptijd van minimaal drie jaar. Met het partnership kiest KPN nadrukkelijk voor een venue-strategie en verbindt het zich aan een van de grootste concert- en evenementenlocaties van Nederland. 

Directeur sponsoring bij KPN Mark Versteegen vertelt: "In het verleden zaten we ook op meerdere buitenfestivals, maar daar zijn we mee gestopt. Dat vraagt veel losse activaties op verschillende plekken en momenten, met een sterk piekkarakter. Je bent een paar dagen zichtbaar, maar daarna valt het stil. Wij zochten juist continuïteit: een plek waar je het hele jaar door aanwezig kunt zijn en relaties kunt opbouwen. AFAS Live past precies in dat profiel.”

Een jaar na de opening heeft Fenix ruim 500.000 bezoekers ontvangen. Het Rotterdamse kunstmuseum over migratie, gevestigd in de voormalige Fenixloods aan de Maas, opent dit najaar een nieuwe tentoonstellingsruimte van 650 vierkante meter. De extra zaal komt op de begane grond en is bedoeld voor grote tijdelijke tentoonstellingen. Volgens het museum biedt de nieuwe ruimte plek aan een internationaal programma waarin migratie vanuit actuele en artistieke perspectieven wordt belicht.

Fenix kijkt terug op een openingsjaar dat boven verwachting verliep. Bezoekers kwamen uit meer dan honderd landen en beoordeelden het museum gemiddeld met een 9.