Al het cultuurnieuws uit Brabant en de rest van Nederland op een rijtje. Wil je wekelijks een overzicht van deze Trends & Ontwikkelingen ontvangen per mail? Meld je dan aan voor onze Trends & Ontwikkelingen nieuwsbrief! Benieuwd naar eerdere edities? Lees hier de laatste nieuwsbrieven.
Carlos Simon nieuwe huiscomponist van Het Concertgebouw
De Afro-Amerikaanse componist Carlos Simon wordt in het seizoen 2026-2027 composer-in-residence van Het Concertgebouw in Amsterdam. Dat is een speciale rol voor een vaak internationale componist, die extra tijd in Amsterdam doorbrengt en zich in de stad laat inspireren tot nieuwe muziek. Ook zijn de werken van de huiscomponist meerdere keren in de concertzaal te beluisteren.
31-03-2026,
Bron: NPO Klasiek
Met de Tilburgse muziekwinkel Sounds gaat het beter dan ooit
Tilburg had al een legendarische platenzaak, Tommy, toen muziekwinkel Sounds schuin tegenover die zaak opende. „Dat vond ik zo genant”, zegt Maarten Koehorst, destijds bedrijfsleider en inmiddels eigenaar van Sounds. De winkel is na 25 jaar niet meer weg te denken uit de stad.
Sounds is al duizend keer doodverklaard. Maar sinds tien jaar gaat het weer uitmuntend. Voor oud vinyl was er altijd een enorme markt. „Maar het nieuwe vinyl was er nog niet, dat werd nog niet geperst.” In 2011 stond het eerste bakje met nieuw vinyl op de toonbank; vandaag beslaat vinyl driekwart van de winkel. En dat groeit nog. „Er is een enorme groep die weer platen koopt: de 25-minners.”
31-03-2026,
Bron: Brabants Dagblad
Na directeur ook voorzitter van raad van toezicht weg bij Eye Filmmuseum
Het blijft onrustig bij Eye Filmmuseum. Na het aangekondigde vertrek van directeur Bregtje van der Haak is deze week de voorzitter van de raad van toezicht per direct opgestapt. Dit zeggen ingewijden bij Eye, dat eind vorig jaar een ingrijpende financiële reorganisatie aankondigde. In de aanloop naar zijn vertrek werkten medewerkers van Eye aan een brandbrief waarin ze het vertrouwen in de rvt opzeggen. In de brief schrijven ze zich ernstig zorgen te maken ‘over de leiderschapscrisis én de financiële crisis in Eye’.
Onderzoek | Illustratie: Hilal Uzuner
Verkoop Nederlandstalige fictie daalde met 13% in de Boekenweek ondanks keuze voor populaire Boekenweekauteur
De vraag of de populaire auteur Hendrik Groen veel lezers naar de boekwinkel zou lokken tijdens de Boekenweek moet helaas voor de CPNB en de boekhandel negatief beantwoord worden. Volgens de site van KVB Boekwerk is de totale afzet 6% lager dan vorig jaar en voor Nederlandstalige boeken is dat zelfs 8%. Bij fysieke boekwinkels daalde de afzet maar liefst met 10%. De afzet van de Nederlandstalige fictie daalde maar liefst met 13%. Misschien was Piaggio toch niet de grote lokker die de CPNB voor ogen had.
Geen budget, specifieke doelgroep: de doe-het-zelffilm is in opkomst
Op eigen houtje een speelfilm maken en verspreiden is in opkomst in Nederland. Dat levert goede én zeer succesvolle films op. e kan prima films maken zonder subsidie: in 2024 werd Loverboy: Emoties Uit op eigen kracht de best bezochte Nederlandse film. Doe-het-zelffilms zijn in opkomst: wandelfilm The North begon vorig jaar als een streamer op een website en werd na internationale aandacht alsnog een succesvolle bioscoopfilm. Deze maand zijn er Lulk en Porte Bagage. Het voordeel van zo’n no-budgetfilm: niemand bemoeit zich ermee.
De Nederlandse filmwereld is een gesloten ecosysteem van Filmfonds, omroepen en erkende producers, denkt Janko Krist. „Ze weten dat de barbaren voor de poort staan en halen de ophaalbrug op. Maar je kan nu al heel goedkoop een film maken en distribueren, en AI komt eraan. Ik werk zelf in de tv-wereld en weet nog dat wij dachten: die vloggers en influencers kunnen nooit op tegen onze professionele tv-redacties. Maar YouTube is nu veel groter dan tv, met de film zie ik ook zoiets gebeuren.”
30-03-2026,
Bron: NRC
Filmmaker en kunstenaar Steve McQueen krijgt Erasmusprijs
De Britse filmmaker en kunstenaar Steve McQueen krijgt dit jaar de Erasmusprijs. McQueen (56) is bekend van films als Hunger, Shame en 12 Years a Slave. Voor de laatste ontving hij in 2014 als eerste zwarte regisseur een Oscar voor beste film. Vorige week opende in De Pont Museum in Tilburg zijn eerste Nederlandse solotentoonstelling.
De Erasmusprijs gaat jaarlijks naar een persoon of instelling die een buitengewone bijdrage heeft geleverd aan de geesteswetenschappen, sociale wetenschappen of de kunsten. Dit jaar is het thema Ecce Homo, Zie de mens. De organisatie maakte de toekenning aan McQueen maandag bekend. Koning Willem-Alexander, regent van de Stichting Praemium Erasmianum, reikt de prijs in het najaar uit. De winnaar krijgt 150 duizend euro.
Prospects met werk van startende kunstenaars op Art Rotterdam geopend
Van 27 t/m 30 maart is tijdens de kunstbeurs Art Rotterdam het werk te zien van 92 startende kunstenaars. Het Mondriaan Fonds organiseert de tentoonstelling jaarlijks om de zichtbaarheid van startende kunstenaars een extra impuls te geven. De tentoonstelling is samengesteld door curatoren Johan Gustavsson en Daphne Verberg.
Alle deelnemende kunstenaars ontvingen in 2024 de financiële bijdrage Kunstenaar Start van het Mondriaan Fonds. Het aanbod in de tentoonstelling varieert van fotografie tot installaties, van video- tot schilderkunst, en van performance tot beeldhouwkunst. Ook de thema’s van de werken zijn uiteenlopend.
Dramaturgenvereniging bezorgd over vacature bij ITA
De dramaturgenvereniging Motorisch Moment (MoMo) maakt zich zorgen over een vacature die ITA onlangs plaatste voor een ‘artistiek medewerker/researcher’. ‘Wij kunnen ons niet aan de indruk onttrekken dat de dramaturgische functie inhoudelijk én arbeidsvoorwaardelijk wordt uitgehold’, schrijft de vereniging aan haar leden.
Het takenpakket sluit volgens beroepsvereniging MoMo ‘naadloos’ aan bij de functieomschrijving van een dramaturg in de CAO Toneel en Dans. Dat ITA een andere titel koos én een lagere loonschaal (schaal VI, € 3.077 – € 4.767 bruto per maand) roept verbazing op. Op die manier ontstaat niet alleen onduidelijkheid over rol en positie, maar ook een precedent dat de beroepspraktijk als geheel raakt’, schrijft het bestuur aan de leden. De kwestie ligt gevoelig omdat ITA in 2025 zijn hele afdeling dramaturgie met vaste medewerkers wegbezuinigde.
30-03-2026,
Bron: Theaterkrant
Cultuurprijzen | Illustratie: Lieke Janke
Cultuurprijs Roosendaal 2025 uitgereikt
De Cultuurprijs Roosendaal 2025 werd donderdagavond uitgereikt in de afgeladen grote zaal van C-Cinema. De avond, georganiseerd door Stichting Cultuur Verbindt Roosendaal, had als doel de Roosendaalse cultuurscène in het zonnetje te zetten. „Roosendaal heeft het ons niet makkelijk gemaakt. De longlist is nog nooit zo lang geweest”, zo sprak De Kring-directeur en jurylid van de Cultuurprijs Jan-Hein Sloesen donderdagavond de zaal toe. Toch moesten de juryleden in alle drie de categorieën – Jongeren (tot 27 jaar), Verenigingen & Stichtingen en Professionele Makers – een shortlist van drie inzendingen afleveren. Dat terwijl er dit jaar meer dan 4000 inzendingen voor de Cultuurprijs werden aangedragen.
De cultuurprijzen werden uitgeriekt aan: Stichting SpotOn, een theatergroep voor en door jongeren. De leden van modelspoorvereniging Post B. En aan Raquel de la Fuente en Monique Raat.
30-03-2026,
Bron: BN de Stem
Buitenlandse verzamelaars als vip op Art Rotterdam
Op de kunstbeurs Art Rotterdam worden buitenlandse verzamelaars met een speciaal vip-programma verleid naar Rotterdam te komen. De beurs profileert zich als plek waar jonge kunstenaars vroeg ontdekt kunnen worden, iets wat volgens veel bezoekers onderscheidend is ten opzichte van grote beurzen als Art Basel en Frieze Londen.
Organisator Fons Hof benadrukt dat Nederland dankzij talentprogramma’s zoals de Rijksakademie veel internationale kunstenaars aantrekt. Hoewel cijfers ontbreken, ziet de Erasmus‑hoogleraar Filip Vermeylen dat deze focus internationale aantrekkingskracht heeft. Naast traditionele kenners wil de beurs ook nieuwe, jonge incidentele kopers bereiken.
30-03-2026,
Bron: NRC
Art Rotterdam met een recordaantal galeries
Met een recordaantal galeries uit binnen- en buitenland valt er dit jaar veel te zien op Art Rotterdam. De beurs biedt meerdere door curatoren samengestelde secties, een uitgebreid randprogramma, en breidt uit met de toevoeging van fotografiebeurs Unseen Photo. Dat de beurs groeit, is best opvallend. De internationale kunstmarkt herstelt zich na twee mindere jaren weliswaar voorzichtig, maar vooral het topsegment trekt aan; het middensegment en galeries hebben het lastig. En geopolitieke spanningen maken de markt minder voorspelbaar.
Maar ook in lastigere tijden blijven kunstbeurzen belangrijke plekken voor de zichtbaarheid en verkoop van kunst – een rol die Art Rotterdam benut. De beurs biedt een toegankelijke manier om in korte tijd een breed overzicht te krijgen van hedendaagse kunst en nieuw talent. Ook zonder iets te kopen is er veel te beleven.
Handreiking: Divers talent werven en behouden in de culturele sector
In de culturele sector gaat veel aandacht uit naar programma’s, publiek en partners. Maar uiteindelijk zijn het de mensen die er werken die de basis vormen van alles wat een organisatie doet. Personeel bepaalt welke verhalen worden verteld en welke makers een podium krijgen, hoe publiek wordt ontvangen en of mensen zich welkom voelen. Ook beïnvloeden zij met wie wordt samengewerkt en wie toegang krijgt tot de organisatie.
De handreiking Divers talent werven en behouden in de culturele sector biedt een praktische routekaart voor culturele organisaties die aan de slag willen met diversiteit en inclusie binnen hun organisatie en sector. De handreiking helpt om aan de hand van de Code Diversiteit en Inclusie die vertaalslag te maken: van visie naar actie, met concrete stappen voor werving, selectie en het behoud van personeel. Zodat divers talent niet alleen binnenkomt, maar zich ook veilig voelt en kan blijven groeien binnen de organisatie.
Cultuurbeleid | Compositie: Bodil Havermans
Theaters betalen alsnog duizenden euro’s extra voor pauzedrankjes
Een financiële tegenvaller voor drie Brabantse theaters: zij moeten van de Hoge Raad toch het hoge btw-tarief over pauzedrankjes met alcohol afdragen, een oordeel dat doorwerkt voor alle theaters in ons land. Pauzedrankjes zijn een aparte service die niet onder de primaire theaterbeleving valt en daarom los moet worden gezien, vindt de hoogste rechter. „Een gekunstelde uitspraak”, zegt Dick Molenaar van All Arts Belastingadviseurs.
Het oordeel betekent dat theaters op jaarbasis enkele duizenden euro’s extra moeten afdragen aan de Belastingdienst. Een rondgang leert dat dit niet direct betekent dat de tickets duurder worden, „maar dit kost ons wel een paar duizend euro per jaar. Geld dat we liever aan iets anders besteden”, zegt Sander Knopper, directeur van Theater De Leest in Waalwijk.
27-03-2026,
Bron: BN de Stem
Festival Circolo naar september verplaatst in de hoop op beter weer
Festival Circolo stond afgelopen jaren de tweede helft van oktober standaard op de evenementenagenda. De editie 2026 verhuist naar de maand september, in de hoop dat de weersomstandigheden dan gunstiger zijn. Een woordvoerder van het festival licht het besluit toe. “Het wisselvallige weer in de oktobermaand had vaak een directe impact op onze bezoekersaantallen. Dat maakte Circolo kwetsbaar. De organisatie van tien dagen festival in oktober stond daardoor steeds verder onder druk. We hebben een aantal edities met flinke regen gehad, dat had veel effect op de beleving en op het terrein.
De organisatie denkt te kunnen profiteren van de nazomer waardoor er ook meer buitenvoorstellingen geprogrammeerd kunnen worden. “We hopen zo iedereen een betere festivalbeleving te kunnen geven.”
26-03-2026,
Bron: Brabant Cultureel
Robin Verleisdonk wordt directeur-bestuurder van Huis73
Robin Verleisdonk wordt per 1 juni de nieuwe directeur-bestuurder van Huis73 (bibliotheek en cultuurcentrum) in Den Bosch. Hij volgt Nan van Schendel op. Verleisdonk heeft bijna tien jaar ervaring in de bibliotheeksector en leidde de afgelopen zeven jaar Bibliotheek Helmond-Peel als directeur-bestuurder. Voor die functie werkte Robin bij de Bibliotheek Eindhoven aan bibliotheekinnovatie. Hij volgde een opleiding tot docent geschiedenis en een master in Kunst- en Cultuurwetenschappen.
26-03-2026,
Bron: Brabants Dagblad
Waarom Nederlandse bands en schrijvers in verzet komen tegen de ‘duivelse plunderaar’ KKR
durfinvesteerder KKR, die indirect eigenaar is van Nederlandse festivals als Zwarte Cross en de grootste uitgever van Nederland: VKB. Nu blijkt dat KKR ook de wapenhandel in Israël financiert, dreigen schrijvers op te stappen en zeggen bands als Hang Youth en Goldband hun optredens af. Wat willen die artiesten en schrijvers bereiken? En heeft een boycot zin? Esma Linnemann bespreekt het met cultuurredacteur Wilma de Rek, muziekjournalist Els de Grefte, protest-onderzoeker Maartje Janse en schrijver Daan Heerma van Voss.
26-03-2026,
Bron: de Volkskrant
Zuid-Afrikaanse minister wilde werk niet op de Biënnale van Venetië hebben. Nu toont de kunstenaar het elders in de stad
Begin januari trok Gayton McKenzie, de Zuid-Afrikaanse minister van Cultuur, de nationale inzending in voor het grootste tweejaarlijkse kunstevenement ter wereld, omdat het te polariserend zou zijn. Het performance- en videokunstwerk ‘Elegy’ van kunstenaar Gabrielle Goliath is een klaagzang voor vrouwen die zijn omgekomen door seksueel of racistisch geweld. In 2015 ontstond dit ter nagedachtenis aan de vermoorde Zuid-Afrikaanse student Ipeleng Moholane. Voor de Biënnale breidde Goliath haar kunstwerk uit met twee verhaallijnen: over de genocide van de Duitsers begin 20e eeuw in hedendaags Namibië en over Gaza.
Het Zuid-Afrikaanse kunstproject voor de Biënnale van Venetië dat de minister van Cultuur te ver ging, is straks toch in die stad te zien. Het kunstwerk van Goliath is vanaf de opening van de Biënnale op 4 mei drie maanden lang te zien als video-installatie in de Chiesa di Sant’Antonin-kerk in de wijk Castello. Het Zuid-Afrikaanse paviljoen zal leeg blijven.
26-03-2026,
Bron: NRC
Na ophef rond Israëlische cantor wijzigt Concertgebouw stilletjes de richtlijnen
Het Concertgebouw kan voortaan musici weigeren als die betrokken zijn bij onder meer oorlogsmisdaden en genocide. Dit staat in nieuwe richtlijnen die het podium stilzwijgend publiceerde, een paar maanden na protest rond de komst van een Israëlische cantor.
Dat die kwestie nog altijd gevoelig ligt, blijkt uit het zwijgen van de persafdeling van het Concertgebouw. Die beantwoordt woensdag geen vragen over de nieuwe richtlijnen, die in februari op de website werden geplaatst en waarover The Rights Forum als eerste publiceerde. De woordvoerder van het Concertgebouw wil ook niet zeggen of ze zijn opgesteld vanwege de ophef rond de Israëlische legercantor. ‘Dit zijn nu de richtlijnen, en die zijn voor iedereen superduidelijk.’
26-03-2026,
Bron: de Volkskrant
Inktaap 2026 voor Joost Oomen
Bovenbouwleerlingen hebben Het paradijs van slapen van auteur Joost Oomen bekroond met de literaire jongerenprijs De Inktaap 2026. Ook genomineerd waren Gebied 19 van Esther Gerritsen en Rouwdouwers van Falun Ellie Koos. Al bij de opening van het programma liet Oomen weten zich vereerd te voelen met de nominatie, juist omdat ‘het publiek nog puur oordeelt en niet vanuit politieke of literaire belangen’. De jonge juryleden prezen zijn werk: ‘De eigenzinnige personages voelden geloofwaardig menselijk aan, en hun ervaringen nodigden ons uit om na te denken over kwetsbaarheid en verlangen.’
26-03-2026,
Bron: Tzum
Cultuurbeleid | Compositie: Bodil Havermans
Oproep: behoud ruimte voor ondernemerschap in de culturele en creatieve sector
De Alliantie Creatieve Culturele Ondernemers (Alliantie CCO) heeft een brief opgesteld voor minister Letschert (OCW). De Alliantie CCO vraagt aandacht voor de positie van zelfstandige ondernemers in de creatieve culturele sector. De sector heeft grote waarde voor Nederland. Zij inspireert, verbindt en draagt bij aan innovatie en economische ontwikkeling. Deze kracht komt voor een groot deel van zelfstandige ondernemers. Zij ontwikkelen nieuwe concepten, voeren producties uit en zorgen voor vernieuwing.
De Alliantie CCO constateert dat het huidige beleid steeds sterker inzet op bescherming van makers. Bescherming is belangrijk. Maar de manier waarop dit nu wordt ingevuld, beperkt de ruimte van het ondernemerschap in de sector. Juist in deze context is het belangrijk dat cultuurbeleid ruimte blijft bieden voor zelfstandig ondernemerschap. Bescherming is belangrijk, maar mag ondernemerschap niet verdringen.
25-03-2026,
Bron: Alliantie CCO
L.H. Wiener wint de Hans Vervoort Prijs 2026
L.H. Wiener heeft de Hans Vervoort Prijs 2026 gewonnen met In verlatenheid (Pluim). Aan de prijs is een geldbedrag verbonden van 10.000 euro.
De jury schrijft over In verlatenheid: Stilistisch is dit boek een verademing, en een onderdompeling in de totale vreugde van taal. Zonder tegenstribbelen liet de jury zich van acquit af bij de kladden nemen en meevoeren op een reis van jeugd tot ouderdom, en door liefde en pijn. Wie zich zó onbeschermd in zijn angst en falen durft te tonen en ons daarbij het gevoel geeft een vormvaste roman te lezen, heeft een triomf behaald.
25-03-2026,
Bron: Tzum
Sandrine Verstraete wint Herman de Coninckprijs 2026
Sandrine Verstraete is de winnaar van de Herman de Coninckprijs, de grootste Vlaamse prijs voor poëzie. De prijs werd traditiegetrouw uitgereikt op 21 maart, Wereld Poëziedag, tijdens een feestelijke soirée bij Platform in Antwerpen. Verstraete wint de prijs met haar tweede bundel kamers (het balanseer), waarin ze naar eigen zeggen de taal koestert én ermee worstelt.
25-03-2026,
Bron: De Reactor
Verbouwing en vergroening van Museum Beelden aan Zee aanstaande
Museum Beelden aan Zee in Scheveningen heeft een verbouwing en vergroening aangekondigd. Om de werkzaamheden mogelijk te maken sluit het museum tijdelijk zijn deuren en is een crowdfunding-actie gestart.
De verbouwing en verduurzaming betekent een volgende stap in de ontwikkeling van het museum die begon met het ontwerp van Wim Quist (1930 - 2022). Voor de stichters van het museum, het verzamelaarsechtpaar Theo Scholten en Lida Scholten-Miltenburg ontwierp Quist in 1994 een even monumentaal als vanzelfsprekende museumgebouw dat op harmonieuze wijze samensmolt met het bestaande duinlandschap.
25-03-2026,
Bron: Architectenweb
Podcastserie over fair pay en fair practice van start
In de nieuwe podcastserie Fair Enough?! van fairPACCT en de Boekmanstichting verkennen makers, onderzoekers en beleidsmakers hoe de arbeidsmarkt voor culturele zzp’ers eerlijker en toekomstbestendiger kan worden. In de eerste aflevering spreekt Marijne Tesser (communicatie, strategie en beleid) met Maartje Stapel (beeldend kunstenaar), Martijn Arnoldus (onderzoeker) en programma manager fairPACCT Noud van de Rhee. De eerste aflevering van deze driedelige serie gaat in op de kunstenaarsmentaliteit.
25-03-2026,
Bron: Platform ACCT
Onderzoek van Renew the Book legt toenemende innovatiebehoefte Nederlandse boekenbranche bloot
Het Nederlandse boekenvak staat onder toenemende druk van social media, ontlezing, streaming en games – en voelt dat vernieuwing meer dan ooit moet gebeuren. Tegelijkertijd liggen de kansen voor het grijpen: slimmer gebruik van data, nieuwe formats en andere businessmodellen. Dat blijkt uit de Innovatieradar Boekenvak 2026 van Renew the Book, gebaseerd op input van bijna 100 professionals.
Eén van de belangrijkste conclusie uit het onderzoek is dat het boekenvak veel datagedrevener moet gaan werken. Innovatie kan niet langer op gevoel. ‘Data en inzicht’ wordt door respondenten gezien als een van de belangrijkste voorwaarden om lezers beter te begrijpen en succes sneller te herkennen. Daarnaast zal de sector meer hybride en cross-format moeten gaan leren denken. Tenslotte is er een toenemende behoefte aan nieuwe businessmodellen en prijsstrategieën.
BMG klaagt Anthropic aan wegens auteursrechtschending
BMG Rights Management heeft een copyrightzaak aangespannen tegen AI-bedrijf Anthropic, ontwikkelaar van de chatbot Claude. Volgens de uitgever zijn songteksten zonder licentie gebruikt bij het trainen van het model en worden beschermde lyrics ook in outputs gegenereerd. De zaak werd op 17 maart 2026 ingediend bij de federale rechtbank in het Northern District of California en sluit aan bij lopende procedures van andere muziekuitgevers tegen AI-bedrijven.
25-03-2026,
Bron: Entertainment Business
Onderzoek van DEN en PHI Factory: streaming van culturele voorstellingen heeft beperkte CO₂-uitstoot
Door bewuste digitale keuzes te maken, kan de cultuursector de ecologische voetafdruk verkleinen en tegelijkertijd een groter en divers publiek bereiken. Digitale culturele voorstellingen zoals (live)streams van opera-, toneel- en dansvoorstellingen bieden meerwaarde voor het publiek. Maar dit online aanbod kost ook energie en grondstoffen.
Onderzoek van PHI Factory en DEN laat zien dat de extra CO₂‑uitstoot van online aanbod een fractie is van de totale milieu‑impact van voorstellingen. Daarmee zijn online voorstellingen een duurzame aanvulling op fysieke zaalvoorstellingen, mits ze efficiënt worden geproduceerd en verspreid.
25-03-2026,
Bron: DEN
Vernieuwde structuur bij de Kunstenbond
De cultuursector verandert snel. Veel leden van de Kunstenbond combineren meerdere rollen tegelijk: optreden, lesgeven, produceren, ontwerpen of schrijven. Daarbij werken sommigen in loondienst, anderen zelfstandig, en regelmatig allebei. Ze checken contracten, onderhandelen over tarieven en auteursrechten en proberen scherp te blijven op ander rechten. Alles bij elkaar maakt het hun dagelijkse praktijk flexibel, hybride en soms onvoorspelbaar.
Om beter aan te sluiten op de beroepspraktijk en realiteit van haar leden heeft de Kunstenbond besloten haar verenigingsstructuur te veranderen. De basis van de vereniging blijft bestaan, maar door de duidelijkere rollen en minder bestuurlijke lagen, komen besluiten sneller en transparanter tot stand.
25-03-2026,
Bron: Kunstenbond
Kunstuitleen West-Brabant stopt na 37 jaar
De Kunstuitleen West-Brabant in Bergen op Zoom sluit na 37 jaar de deuren. „Het was geen gemakkelijk besluit, maar de exploitatie is niet meer rond te krijgen.” Paul van Ginneken is voorzitter van de Kunstuitleen in de Lievevrouwestraat. Hij zag het einde langzaam naderen. „Het was onontkoombaar.” Er zijn te weinig mensen die een werk komen lenen. „Dat is al een aantal jaren zo. Dan komt het moment dat het ophoudt."
25-03-2026,
Bron: BN de Stem
Hoe toneelscholen acteurs leren óók ‘maker’ te worden
Het theaterlandschap is de laatste jaren diverser, persoonlijker en interdisciplinairder geworden. Acteurs noemen zichzelf vaker ‘makers’: ze creëren zelf het materiaal dat ze spelen. Dit is deels geboren uit noodzaak. Van oudsher hadden veel steden een eigen toneelgezelschap met een vast ensemble, waar acteurs na hun afstuderen bij terechtkonden. Die ensembles, en dus ook de vaste contracten, zijn grotendeels verdwenen. Meer acteurs moeten daarom als zelfstandig ondernemer hun eigen werk creëren.
Toneelscholen moeten inspelen op deze nieuwe realiteit, die andere kwaliteiten vraagt van nieuwe aanwas. Hoe doen ze dat? En gaat er niet ook iets van het klassieke ambacht van toneelspelen verloren? De Volkskrant ging langs bij vier toneelscholen om te kijken hoe dat tegenwoordig in zijn werk gaat, acteurs opleiden.
25-03-2026,
Bron: de Volkskrant
Schrijver en presentator Milouska Meulens dit jaar auteur Kinderboekenweekgeschenk
Schrijver en presentator Milouska Meulens (52) schrijft dit jaar het Kinderboekenweekgeschenk genaamd Terug naar de schoenenboom. Dat heeft boekenkoepel CPNB bekendgemaakt. De Kinderboekenweek wordt voor de 72e keer georganiseerd en vindt tussen 30 september en 11 oktober plaats. Illustrator en auteur Harmen van Straaten zit dit jaar 40 jaar in het vak en maakt het Prentenboek van de Kinderboekenweek.
Het thema is dit jaar Spot aan!, met speciale aandacht voor zang, dans en theater. De week is bedoeld om kinderen te enthousiasmeren voor lezen. Het Boekenweekgeschenk heeft een oplage van ruim 300.000 exemplaren en klanten krijgen het cadeau in de boekhandel bij besteding van minstens 13,50 euro aan kinderboeken.
Tijl Nuyts wint Vlaamse literatuurprijs de Boon
Tijl Nuyts heeft de vijfde editie van de Vlaamse boekenprijs de Boon gewonnen. Met zijn eerste roman Grondwerk valt de Vlaamse schrijver (33) direct in de prijzen. Het boek vertelt het verhaal van een activistische naakte molrat die tunnels graaft onder Brussel. Grondwerk, dat is uitgegeven bij Atlas Contact, won in de belangrijkste categorie: fictie en non-fictie. Het boek kwam in juni 2025 uit en werd ook al genomineerd voor de Boekenbon Literatuurprijs (voorheen de AKO Literatuurprijs). Benny Lindelauf en Ingrid Godon winnen de Boon-jeugdliteratuurprijs voor het prentenboek De vrouw en zijn hoofd.
Hoe Cineville de kwaliteitsfilm weer modieus maakte: de filmtheaters zitten stampvol met jong publiek
Het bioscoopbezoek stagneert in Nederland, maar filmtheaters met hun kwaliteitsfilm groeien juist als kool. Dat is vooral te danken aan filmclub Cineville. Het succes van de filmtheaters is niet los te zien van Cineville, de filmclub die vorig jaar ruim 2,5 miljoen kaartjes verkocht en na de Covid-pandemie groeide van 50.000 naar 118.000 leden. Die betalen ruim 20 euro per maand om onbeperkt films te zien bij de 78 aangesloten filmtheaters, waar ze 44 procent van de kaartjes kopen. Cineville-leden gaan per jaar 25 keer naar de film, de gemiddelde Nederlander 1,6 keer.
Het zwaartepunt is de Randstad, waar ruim 80 procent van de leden woont. Maar Cineville groeit ook elders, zegt directeur Samir Azrioual. „Een van onze nieuwste leden is bioscoop Cinecitta in Tilburg.” En in Europa: na België en Oostenrijk – onder de naam ‘nonstop kino-abo’ – begonnen ook Duitsland en Zweden na 2024 eigen Cineville’s op basis van Nederlandse software, marketing en expertise.
24-03-2026,
Bron: NRC