Trends & Ontwikkelingen

Je bent afgestudeerd aan een veelbelovende kunstacademie, maar wat gebeurt er daarna? Alana van der Valk, Annebel Vernooij en Kees Willems maakten hier een korte docu over:  ‘Hoe zwart is jouw gat?’ (Makers van Morgen). Zij ontdekten dat veel jonge kunstenaars, net als zij, na het afstuderen in een zwart gat belanden. NPO Doc sprak het drietal over hun korte documentaire waarin ze dit fenomeen onderzoeken.

Kanye West treedt over twee maanden niet op in Frankrijk. De rapper zegt dat hij zelf heeft besloten zijn optreden in Marseille uit te stellen. De afgelopen dagen werd de roep in Frankrijk steeds luider om West te weren. 

Brussel dreigt de subsidie voor de Biënnale Venetië in te trekken als Rusland dit jaar mag meedoen. De 61e editie van de prestigieuze kunstexpositie in de Italiaanse stad gaat op 9 mei van start. In een brief aan de voorzitter van de Biënnale stelt het EU-agentschap voor onderwijs en cultuur dat de organisatie Rusland toestemming heeft gegeven om zijn paviljoen op het expositieterrein te heropenen. Dat bleef sinds 2022 dicht in verband met de Russische invasie van Oekraïne.

In de brief die de Italiaanse krant la Repubblica in handen kreeg, schrijft het agentschap dat de Russische deelnemers volledig worden gefinancierd en gepromoot door de Russische regering. De deelnemende Russische kunstenaars worden daarom als een 'regeringsdelegatie' beschouwd. Volgens de EU gaat het om meer dan alleen het schenden van het verbod op culturele samenwerking met Rusland. De EU is ook bang dat Rusland de deelname voor propagandadoeleinden zal misbruiken, om te laten zien dat het er internationaal weer volledig bij hoort. De EU geeft de Biënnale dertig dagen tijd om de Russen de deur te wijzen. Alleen dat kan het stopzetten van de twee miljoen euro aan subsidie voor de periode 2025-2028 voorkomen.

Het Paradisodebat is verplaatst naar 6 september. De reden is dat Ron Wood, gitarist van The Rolling Stones, op maandag 7 september 2026 met zijn band naar Paradiso Amsterdam komt. Het is 31 jaar geleden dat Ron met The Rolling Stones optrad in Paradiso. Oorspronkelijk stond het Paradisodebat op die dag gepland. Als alternatieve datum is zondag 6 september beschikbaar. Dat betekent dat we dit jaar weer terugkeren naar de zondag, zoals in eerdere jaren. We vertrouwen erop dat deze wijziging geen grote problemen zal opleveren voor het debat.

De bewustwordingscampagne Wie leest heeft een goed verhaal is een succes. Dat blijkt uit de resultaten van de jaarlijkse meting van onderzoeksbureau GfK. De campagne laat duidelijk impact zien: zowel het bereik als de herkenning van de campagne nam in 2025 flink toe. Mede door inzet van radio steeg het bereik van 56% naar 78% van de doelgroep. Wie leest heeft een goed verhaal heeft als doel aandacht te vragen voor de positieve waarden van lezen. De resultaten laten een eerste positieve bijdrage zien.

De Argentijnse auteur Samana Schweblin ontvangt de Aena Narrative prijs. Dit maakte de organisator van de prijs, luchthavenbeheerder Aeropuertos Españoles y Navegación Aérea (Aena), afgelopen week bekend. Schweblin ontvangt de Spaanse prijs voor het boek El buen mal (Het goede kwaad), dat een geldbedrag bevat van een miljoen euro. Het Spaanstalige boek van Schewblin is een verzameling van korte fictieverhalen waarin thema’s terugkomen zoals onzekerheid, spijt en kwetsbaarheid.

Aena reikte de prijs dit jaar voor het eerst uit. Het doel van de Aena Narrative prijs is het erkennen van Spaanstalige en vergelijkbare talen, bijvoorbeeld Braziliaans en Portugeestalige werken voor hun literaire kwaliteit, originaliteit en culturele impact. De uiteindelijke winnaar ontvangt een geldbedrag van een miljoen euro, dat is net zoveel als de Nobelprijs voor literatuur.

De miljoenenaanpak van Spectrum in Schijndel is volgens algemeen manager Petra Levert veel meer dan een verbouwing; het is ook een soort nieuwe start voor het sociaal-cultureel centrum. „We hebben volop ambities.” Spectrum ondergaat een metamorfose, en gaat tegelijkertijd verduurzamen. Het moet vriendelijker, warmer, sfeervoller en minder rommelig worden. Meer overzicht voor bezoekers is belangrijk, want in het pand hebben veertien maatschappelijke en culturele organisaties onderdak. De verbouwing moet Spectrum een nieuwe impuls geven. Levert hoopt meer bezoekers binnen te halen, onder andere door flexibeler te kunnen verhuren. 

Waalre erkent dat de huidige situatie voor verenigingen in de gemeente lastig is. Meerdere clubs kampen met een tekort aan opslag- en oefenruimte, maar een oplossing laat nog wel even op zich wachten. Dat laat de gemeente weten in antwoord op vragen van Aalst-Waalre Belang (AWB). Die politieke partij stelde, namens alle partijen in de raad, vragen over de huisvesting van Harmonie Juliana.

Er is in de gemeente sprake van een ‘bredere huisvestingsopgave voor verenigingen en stichtingen’, laat Waalre in de antwoorden weten. Harmonie Juliana staat daarin niet alleen. Vandaar dat de gemeente dit kwartaal nog begint met het opstellen van een visie. Daarin komt te staan wat de problemen zijn bij alle sociaal-culturele accommodaties in Waalre en welke rol de gemeente daarin kan spelen.

De Architectuurprijs Nijmegen is toegekend aan woontoren Front. Het achthoekige gebouw aan het centrale plein in het Hart van de Waalsprong is ontworpen door Monadnock. Volgens de jury is met Front ‘een nieuw Nijmeegs monument neergezet’.

“Front is een optimistisch icoon, gemaakt met lef, dat ambachtelijkheid en vakmanschap uitstraalt”, stelt de jury in zijn rapport. “Door - anders dan in het stedenbouwkundig plan was bedacht - te kiezen voor een markante woontoren met een afgeschuinde en gekartelde gevel, krijgt het plein een helder gedefinieerde ruimte. Dit is een gebouw dat nog niet eerder is gebouwd en waarschijnlijk, vanwege de specifieke inpassing op de locatie, ook geen navolging zal vinden; een unicum dus, Een heel passende woontoren met metropolitane uitstraling”, aldus de jury.

De restauratie van het iconische Atlasbeeld en de bijbehorende hemelbol op het Koninklijk Paleis Amsterdam is afgerond. Het beeld op het fronton van het paleis was in juli van zijn plek gehaald voor een uitgebreide onderhoudsbeurt in Antwerpen. Het zes meter hoge bronzen beeld wordt eind deze maand terug gehesen op zijn vertrouwde stek.

Het Atlasbeeld, dat een hemelgewelf draagt, staat sinds de zeventiende eeuw op het dak van het Paleis op de Dam. Het beeld is net als honderden andere sculpturen op het gebouw vervaardigd door beeldhouwer Artus Quellinus (1609 - 1668). De restauratie, de eerste sinds 1916, was gericht op het terugbrengen van de oorspronkelijke kleurstellingen en details.

Op 30 januari 2026 deed de rechtbank Midden-Nederland (hierna: de rechtbank) uitspraak in de beroepszaken die Holland Baroque, Holland Opera en Suburbia afzonderlijk hebben ingesteld tegen de besluiten op bezwaar op de aanvragen die deze organisaties hebben gedaan voor een meerjarige productiesubsidies 2025-2028.  

De rechtbank heeft in alle drie de zaken geoordeeld dat de besluiten op onderdelen niet voldoende gemotiveerd waren. Op andere onderdelen is het Fonds door de rechter in het gelijk gesteld. De rechtbank heeft het Fonds in elke zaak de opdracht gegeven om de adviescommissie categorie III, die eerder over de aanvragen heeft geadviseerd, opnieuw te raadplegen voor een nadere motivering op onderdelen van het advies en in een enkel geval op onderdelen een nieuw advies. De adviescommissie heeft een gedeeltelijk nieuw advies uitgebracht over de drie aanvragen. Met deze nieuwe adviezen blijven de besluiten om de subsidieaanvragen van deze aanvragers niet te honoreren in stand. 

De arbeidsmarkt voor zzp'ers in de culturele en creatieve sector staat onder druk. Hoe maak je die arbeidsmarkt eerlijker en toekomstbestendig? Dat is de centrale vraag in de podcastserie Fair Enough?!, een initiatief van de Boekmanstichting en Platform ACCT. In drie afleveringen gaan makers, onderzoekers en beleidsmakers met elkaar in gesprek over de dagelijkse realiteit van het zelfstandig werken in de cultuursector. 

 In aflevering 1 staat de kunstenaarsmentaliteit centraal: wanneer wordt passie zelfopoffering? In aflevering 2 verschuift de focus naar kennisdeling. Er is veel kennis beschikbaar over financiering, auteursrechten en wet- en regelgeving, maar bereikt die ook de zzp'er? In de derde en laatste aflevering van Fair Enough?! is collega Anne Hendriks (specialist fair practice) te gast. Met de andere gasten verkent ze vormen van collectieve solidariteit: van fair practice codes en gedeeld risicodragen tot sectorbrede belangenbehartiging, intergenerationele steun en zelfreflectie.

In Ierland werd onlangs het basisinkomsen voor kunstenaars ingevoerd om hen hiermee financiële voorspelbaarheid te bieden. Ook in Nederland verdient ruim een kwart van alle kunstenaars minder dan 20.000 euro bruto per jaar met hun werk in de kunsten. De vraag wie er goed genoeg is om van de kunsten te leven, is daarmee veranderd in: wie kan het financieel lang genoeg volhouden? Wie dat kan, heeft doorgaans iets dat niet op het cv staat: rijke ouders, een partner met vast inkomen, of een erfenis. Wie dat niet heeft, moet ofwel erg succesvol zijn, veel uren steken in bijbaantjes, of veel geluk hebben. 

In Parijs wordt een kunstwerk van Picasso verloot. De opbrengst van de lootjes gaat naar onderzoek naar de ziekte van Alzheimer. De winnaar krijgt het op papier geschilderde Tête de Femme uit 1941 mee naar huis. De loten kosten 100 euro. De kans om de Picasso te winnen is niet groot. De organisatoren van de non-profitloterij ‘1 Picasso voor 100 euro’ zeggen 120 duizend lootjes te willen verkopen, waardoor de opbrengst kan oplopen tot 12 miljoen euro. Een miljoen daarvan is de verkoopprijs die wordt betaald aan de eigenaar, de internationale Opera Gallery. De rest gaat naar de Fondation Recherche Alzheimer.

Het is de derde keer dat ‘1 Picasso voor 100 euro’ wordt verloot. De loterijen brachten 10 miljoen euro op voor cultureel werk in Libanon en voor waterprojecten in Afrika. De Fransman Ari Hodara heeft de loting uiteindelijk gewonnen. 

De provincie vroeg KWINK groep om een onafhankelijk onderzoek naar het subsidieproces van de regeling professionele kunsten 2025–2028. Hierbij is uitgebreid gesproken met een breed spectrum aan betrokkenen, met name uit de culturele sector zelf. Het onderzoek volgde op een langdurige bezwaarschriftenprocedure. Het onderzoeksrapport is inmiddels gereed en met de betrokken partijen gedeeld. 

Het onderzoek laat zien dat het culturele aanbod in Brabant breed en divers is. Veel instellingen hebben hun aanvraag met grote zorg voorbereid. Aanvragers geven in het rapport aan dat zij het waarderen dat Brabant, in tegenstelling tot veel andere provincies, een structurele regeling voor de professionele kunsten heeft. Die waardering onderstreept het belang van een consistent provinciaal cultuurbeleid. Tegelijkertijd maakt het rapport duidelijk dat er verbeterpunten zijn bij de provincie zoals: duidelijkere toelichtingen, meer eenduidige werkwijzen en een overzichtelijker proces. De provincie gebruikt de evaluatie als basis om het subsidieproces te verbeteren en neemt de aanbevelingen van de onderzoekers mee in de volgende meerjarige professionele kunstenregeling (2029–2032).

“Het lettertype is zelfs in Brazilië, Nieuw-Zeeland en de Verenigde Staten gedownload”, vertelt Sander Neijnens. De ontwikkelaars van TilburgsAns hadden nooit verwacht dat het zo ver zou komen. Eigenlijk was Sander een lettertype aan het maken voor zijn eigen facturen toen hij het idee kreeg voor TilburgsAns. “Ik wilde er een icoontje van de kruikenzeiker aan toevoegen. Dan kun je altijd zien dat het in Tilburg gemaakt werd.” Daar ontstond het idee voor een Tilburgs lettertype met meer pictogrammen. Hij sloeg de handen ineen met kunstenaar Ivo van Leeuwen. 

Wat het lettertype verder Tilburgs maakt, zijn de ruim honderd pictogrammen van kenmerkende plekken in de stad. “Dat zie je eigenlijk nooit”, vertelt Sander. “Dit is nog steeds uniek in de wereld.” Tijdens de viering van het 10-jarig bestaan komen er 27 pictogrammen bij, waardoor het totaal aantal op 150 komt. Dat het project zo omarmd wordt door de Tilburgers blijft voor Sander bijzonder.

De ensembles Holland Baroque en Holland Opera krijgen opnieuw geen meerjarige subsidie van het Fonds Podiumkunsten (FPK). Dat heeft het fonds vrijdag aan de orkesten medegedeeld. Ensemble Pynarello moet nog wachten op de uitslag. Voor die beslissing heeft het FPK uitstel aangevraagd.

In 2024 werden de subsidieaanvragen al afgewezen. De muziekgezelschappen stapten toen samen naar de rechter. Op 30 januari 2026 deed de rechtbank uitspraak over het beroep tegen het FPK. De rechtbank gaf de muziekgezelschappen gelijk. De afwijzing van de subsidieaanvragen was onvoldoende onderbouwd. Het fonds moest de aanvragen opnieuw beoordelen en kreeg daarvoor tien weken de tijd. Die deadline verstreek vrijdag. Judith Steenbrink, artistiek leider van Holland Baroque, vertelt dat de nieuwe afwijzing hard aankomt. 

Gershwin Bonevacia ontvangt op 13 april de Gouden Ganzenveer 2026. Bonevacia mag als kersverse laureaat iemand de Jonge Veer toekennen. De Jonge Veer is ‘een aanmoedigingsprijs ingesteld voor een jong talent (tot 35 jaar) dat zich onderscheidt door een virtuoze omgang met taal en het geschreven woord en op die wijze de leescultuur onder jongere generaties versterkt’. Bonevacia kiest voor slamdichter Lisette Ma Neza. Ma Neza, in 2024 de eerste stadsdichter van Brussel, ontvangt een speldje en een stipendium van 2500 euro.

De novelle Zinkstukken van Jilt Jorritsma wordt van 12 tot en met 27 september 2026 cadeau gedaan aan lezers bij besteding van minimaal vijftien euro in een boekhandel in Noord-Brabant. Het Brabants Boek Present is een initiatief van Cultuurfonds Noord-Brabant en literair productiehuis Tilt. Jilt Jorritsma (Sneek 1991) is historicus, essayist en schrijver. In 2021 verscheen zijn debuutroman Was, die met veel lof werd ontvangen.
 

Outsiders: voor kinderen tot 18 jaar komt die wens dit jaar uit. Intents Festival in Oisterwijk komt op vrijdag 5 juni met een speciale gezinsdag. Op een gescheiden gedeelte van het driedaagse hardstyle festival wordt ruimte gemaakt voor de allerjongsten en hun ouders. "We gaan onze kinderen opvoeden met hardstyle", lacht Toine van de Ven van Intents Festival.

Het was een duidelijke wens van de jeugd in Oisterwijk: een eigen festival. "We hebben kinderen uit groep 7 en 8 gevraagd wat zij missen in de gemeente. Zij wilden dat er ook iets voor hen georganiseerd werd, het liefst een eigen festival", vertelt wethouder Dion Dankers. Daarom sloegen de gemeente en Intents de handen ineen en daar is het speciale gezinsfestival Intents Nxt Gen uitgekomen.

Het prentenboek Atman! van schrijver en dichter Bart Moeyaert en illustrator Mark Janssen heeft de 39ste Woutertje Pieterse Prijs gewonnen. Het is de tweede keer dat Moeyaert en Janssen de bekroning voor het mooiste kinderboek van het afgelopen jaar krijgen.

Er is een nieuw Gezamenlijk Collectieplan (GCP) voor bibliotheken. Dit plan beschrijft waar de fysieke en online collectie van een openbare bibliotheek aan moet voldoen om aan te sluiten bij de behoefte van de maatschappij. In het plan spreken bibliotheken af dat informatie voor iedereen toegankelijk moet blijven.

Het GCP geldt voor de periode 2026-2030 en heeft ook betrekking op bibliotheken in Caribisch Nederland. Het plan helpt bibliotheken om hun collectie verder vorm te geven. Uitgangspunt hiervoor zijn de publieke waarden uit de Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen (Wsob). Dit wil zeggen dat bibliotheken bij het samenstellen rekening houden met de onafhankelijkheid, betrouwbaarheid, toegankelijkheid, pluriformiteit en authenticiteit van hun collecties. 

Op 8 april is Astrid Sy tijdens Lezen Centraal officieel benoemd tot Kinderboekenambassadeur van Nederland. Staatssecretaris Judith Tielen hing haar de ambtsketen om en markeerde daarmee de start van haar ambassadeurschap. De benoeming van Astrid Sy is het resultaat van een intensieve samenwerking tussen Stichting Lezen en het Nederlands Letterenfonds, in nauwe afstemming met CPNB en De Schrijverscentrale. Samen werken zij aan een sterke leescultuur waarin ieder kind de kracht van verhalen ervaart. 

Met deze benoeming begint Astrid Sy vol energie aan haar rol als pleitbezorger voor kinder- en jeugdliteratuur. De komende twee jaar zet zij zich in om het belang van lezen zichtbaar en voelbaar te maken voor een breed publiek.

Digitale platforms bepalen in toenemende mate welke muziek en boeken consumenten ontdekken. Dat blijkt uit een Europees onderzoek van Panteia, uitgevoerd in opdracht van de Europese Commissie. Volgens onderzoeker Martin Clarke zijn aanbevelingen grotendeels gebaseerd op niet-transparante algoritmes: “Je krijgt playlists, suggesties en ‘dit vind je misschien ook leuk’ te zien, maar wat je te zien krijgt wordt grotendeels bepaald door systemen die niet transparant zijn voor de gebruikers.” Het onderzoek laat zien dat de zichtbaarheid van muziek ongelijk verdeeld is. Zo domineren mannelijke artiesten nog altijd veel playlists en hitlijsten, terwijl makers die werken in kleinere talen structureel minder bereik genereren. 

Nederland fungeert als case study binnen het onderzoek. Door de sterke digitale adoptie en internationale oriëntatie schakelen gebruikers relatief eenvoudig over naar Engelstalige content. Dit vergroot exportkansen, maar zet tegelijkertijd druk op Nederlandstalig repertoire en lokale auteurs. 

Is een schilderij echt van Frans Hals of niet? Onderzoek naar dit soort vragen wordt mogelijk gemaakt door het NWO programma Museumbeurzen. Het laat museumedewerkers onderzoek doen naar collecties, wat musea helpt om nieuwe verhalen te vertellen.

‘Musea verbinden verleden, heden en toekomst en maken kunst en kennis toegankelijk voor iedereen’, vertelt Janneke van Kersen, beleidsmedewerker bij NWO. Om die belangrijke maatschappelijke functie goed te kunnen uitvoeren, moeten musea onderzoek kunnen doen naar de schilderijen en voorwerpen in hun collectie, of naar de manier waarop ze het publiek bereiken. Maar in het drukke werk van museummedewerkers is daar vaak geen tijd voor. Het programma Museumbeurzen is daar een oplossing voor, vertelt Van Kersen. Het programma biedt medewerkers kans hun talent te ontwikkelen. 

De ECI Cultuurfabriek in Roermond krijgt bijna een half miljoen euro van de gemeente om het hoofd boven water te houden. Dat meldt het college woensdag in een brief aan de gemeenteraad. Medio maart stuurde het cultureel centrum een brief aan het college, waaruit duidelijk werd dat er sprake is van een tekort en een liquiditeitsprobleem. Daarbij ging het om 450.000 euro. De gemeente heeft nu besloten een bijdrage van precies dat bedrag te doen, zodat het tekort gedekt kan worden. 

In het herstelplan wordt de mogelijkheid opgenomen voor de gemeente om een lid van de raad van bestuur of raad van commissarissen voor te dragen. Vanaf deze maand zal maandelijks overlegd worden over de financiële situatie en bedrijfsvoering. Naast de bijdrage en het herstelplan moet er ook een extern onderzoek naar de bedrijfsvoering op het gebied van de kerntaken van de ECI Cultuurfabriek gedaan worden.

De Regieprijs wordt een jaarlijkse doorgeefprijs voor vergevorderde regisseurs met een betekenisvol en omvangrijk oeuvre. Dat maakt het Nederlands Theater Festival vandaag bekend. Het festival wil de uitreiking combineren met de Erik Vos Prijs voor midcareers, die dan ook een jaarlijkse onderscheiding wordt.

Voor de Regieprijs, steeds uitgereikt tijdens het Gala van het Nederlands Theater, koos de Nederlandse Toneeljury een regisseur binnen haar eigen selectie van tien à elf voorstellingen. ‘De Regieprijs was dus een extra eerbetoon, bovenop de erkenning van de selectie zelf’, reageert festivaldirecteur Tobias Kokkelmans. Inmiddels vindt hij de scope waarbinnen deze prijs opereerde te beperkt. ‘Regie beslaat namelijk veel meer genres dan teksttoneel of aanverwante vormen. Door de manier waarop de Regieprijs was opgezet, konden compleet andere genres niet meedingen.’ Vanaf de komende festivaleditie in september krijgt de prijs daarom een nieuwe betekenis, als jaarlijkse doorgeefprijs zonder genre-afbakeningen ‘voor betekenisvolle, vergevorderde regisseurs met een omvangrijk oeuvre’.

Na drie jaar onder een interim-directeur heeft het Nederlands Filmfonds een nieuwe algemeen directeur-bestuurder. Met Iwana Chronis is gekozen voor iemand uit de eigen gelederen. Chronis werkt al sinds 2019 bij het fonds, waar zij nu samen met zakelijk directeur-bestuurder George van Breemen leiding aan zal geven. Iwana Chronis volgt per 1 mei Sandra den Hamer op, die in 2023 insprong voor een langer dan verwacht zieke Bero Beyer en uiteindelijk drie jaar aanbleef. 

Volgens het Amerikaanse ministerie van werkgelegenheid verdampte in drie jaar tijd dertig procent van de banen in de Amerikaanse film- en tv-wereld. Het aantal gemaakte films en series liep terug van jaarlijks 251 naar 159. De Californische kunstacademie Otis College en adviesbureau Westwood onderzochten samen de krimp in Hollywood. Volgens het rapport Creative Disruption verloor tussen 2022 en 2025 de creatieve sector van California weliswaar 114.000 banen (14 procent), maar uitgerekend de beroepsgroepen die het meest met AI werken – scenarioschrijvers, artiesten en softwareontwikkelaars – maakten wél groei door.

Wat is er wel aan de hand? Toen de markt voor streamingdiensten verzadigd was – ongeveer drie jaar geleden – gingen de streamingdiensten op de centen letten, minder series maken, minder risico nemen, meer investeren in reality-tv en sport. De krimp leidde tot veel fusies, die gepaard gingen met bezuinigen. Verder filmen producenten liever in andere staten en in het buitenland, waar ze bijvoorbeeld meer belastingvoordeel krijgen. 

Alicja Gescinska heeft de Socratesbeker 2026 heeft gewonnen. Met Vrouwen in duistere tijden heeft ze het meest urgente, oorspronkelijke en prikkelende Nederlandstalige filosofieboek van het voorgaande jaar geschreven volgens de jury, bestaande uit Paul van Tongeren (voorzitter), Thomas Heij, Khadija al Mourabit, Sarah Vankersschaever en Thomas Velvis.

In haar dankwoord stelde Gescinska dat de tien vrouwen uit haar boek zeker deze prijs ook verdienen. In Vrouwen in duistere tijden portretteert zij Rosa Luxemburg, Anna Achmatova, Edith Stein, Hannah Arendt, Martha Gellhorn, Simone Weil, Jeanne Hersch, Etty Hillesum, Barbara Skarga en Judith Shklar. Volgens Gescinska zijn vrouwelijke denkers en kunstenaars te vaak uit de geschiedenis weggeschreven. Juist daarom verdienen zij erkenning. De tien vrouwen in haar boek boden weerstand aan totalitaire regimes en betaalden daar vaak een hoge prijs voor. 

Museum Helmond kent twee locaties. De ene met de oudere collecties en de stadsgeschiedenis in het middeleeuwse kasteel van Helmond. De andere is de Boscotondohal die functioneert als kunsthal voor exposities met veelal moderne kunst en fotografie. Deze Kunsthal Helmond is wegens verbouwing tot in september 2026 gesloten. Om toch zichtbaar en toegankelijk te blijven is daarom het ‘Verhalen-Depot.nl’ bedacht, een online platform waar bezoekers zich kunnen verdiepen in de verhalen achter de collectie en de kunstenaars. 

Op dat digitale platform worden verdiepende artikelen gepresenteerd als een virtuele tentoonstelling. Daarmee bieden zij een volwaardige ervaring waarbij bezoekers worden uitgenodigd om niet alleen te kijken, maar vooral te lezen, te reflecteren en zich te verbinden met de verhalen achter de kunst. Zo krijgen bezoekers een inkijkje in het leven en de drijfveren van kunstenaars.

De drie theaters gaan een nauwe samenwerking aan, die de komende jaren verder vorm moet krijgen. De krachtenbundeling geldt zowel achter de schermen als in de presentatie naar buiten. „Maar we behouden wel ieder onze eigen naam en identiteit”, zegt Tim Rijper, directeur van De Ruchte in Someren. „We hebben de afgelopen jaren al een succesvolle samenwerking opgebouwd met Cultuurcentrum Deurne (CCD). Daar sluit De Eendracht in Gemert zich nu bij aan.” „De marges in onze wereld zijn klein”, zegt Remko Boesveld, directeur van De Eendracht. „Door een nauwe samenwerking aan te gaan, denken we de komende jaren het nodige te kunnen besparen op allerlei facilitaire zaken, zoals inkoop, ict en ticket- en planningsystemen.”

Na aanhoudende klachten over het werkklimaat onder directeur Jacqueline Grandjean, stelde de raad van toezicht van het Noordbrabants Museum een onafhankelijk cultuuronderzoek in. Personeel en een aantal oud-medewerkers konden anoniem en vertrouwelijk aan het onderzoek meewerken. Dinsdagochtend kregen de medewerkers van het museum de conclusie te horen: directeur-bestuurder Jacqueline Grandjean blijft aan, maar krijgt een tweede bestuurder naast zich. Het volledige onderzoeksrapport kan het personeel echter niet inzien. De reden? Privacy en vertrouwelijkheid. 

Is dat eigenlijk gebruikelijk na een dergelijk onderzoek? Juíst bij een onderzoek naar een mogelijke angstcultuur, ervaren door (een deel) van het personeel? „Het is in ieder geval totáál niet meer van deze tijd”, zegt Hans van der Loo, gespecialiseerd in organisatiecultuur, transparantie en psychologische veiligheid op de werkvloer. Hij ziet het in de praktijk vaak gebeuren, maar zet grote vraagtekens bij deze gang van zaken. „Een écht cultuuronderzoek is in principe openbaar”, aldus Van der Loo. „Het gaat over normen, waarden en groepsdynamiek. Als je medewerkers vraagt om in vertrouwen mee te werken en hen vervolgens de inzage weigert, is dat een uiting van een autoritaire cultuur die je juist zegt te onderzoeken.”