Kunst als ontmoetingsplek in de wijk

Geschreven door Simone Vos

“Ik vind het essentieel dat mensen in aanraking komen met kunst en draag er graag aan bij. Dat kunst toegankelijk is voor iedereen, is heel belangrijk. Daarom werk ik veel in wijken in Rotterdam, zoek ik de mensen echt op”, vertelt Sonja. 

Zo brengt ze met initiatieven als Atelier op Wielen en ‘Schitter in de wijk’ kunst naar de bewoners, midden in de wijk. Als alternatieve ontmoetingsplek, voor ontspanning en zelfontplooiing. Om te groeien, te professionaliseren en partnerschappen aan te gaan met wijkorganisaties. Sonja wilde dit graag verder ontwikkelen en borgen. Daarvoor was een volgende stap nodig: het opzetten van een stichting. 

Talent ontdekken

Samen met stichting SOL (Samen Ondernemend Leren), waar ze veel mee werkt, vroeg ze de werkbeurs aan. Om haar stichting op te zetten én om verder door te groeien in haar beroepspraktijk. Stichting SOL: “Met haar atelier creëert ze een bijzondere en unieke vorm van buurtcohesie. Via de programma’s die zij aanbiedt kunnen de bewoners – met name kinderen en jongeren - talenten ontdekken en creatief bezig zijn.”

Sonja vertelt: “Het is mijn missie om te laten zien dat kunst zorgt voor ontspanning, dat het helemaal vanuit jezelf komt. Ik zag bij mijn zoon die dyslectisch is, dat het schoolsysteem in onze tijd faalt in kinderen van alle soorten en maten mee te nemen. Terwijl wij dat juist voor kinderen willen. Dat ze onderwijs krijgen om slimmer, handiger en wijzer te worden. Maar het schoolsysteem laat vooral kinderen die afwijken, anders leren, merken dat ze minder zijn dan de rest. 

Over de taalgrenzen heen

Ik wil kunst voor kinderen, omdat kunst maken ruimte biedt voor expressie, spel en ontmoeting, zonder prestatiedruk of oordeel. Het verbindt mensen over taalgrenzen en generaties heen, maakt emoties bespreekbaar en creëert plekken waar vertrouwen en samenwerking kunnen groeien. In een stad als Rotterdam, waar bewoners elkaar niet altijd vanzelfsprekend tegenkomen, biedt kunstparticipatie een veilige en open manier om die verbinding wel te leggen.

Juist in de wijken in Rotterdam waar ik zit, is het heel relevant. Soms waren het vroeger niet zulke fijne plekken, maar als je er als kunstenaar zit en met mensen in gesprek gaat, aan de slag gaat, verandert zo’n plek ook. Ik werkte al met stichting SOL samen, zij stimuleren wijkgerichte cultuurparticipatie. En ik ben zo’n wijkgerichte inclusieve partij. 

Inmiddels werk ik met meer kunstenaars samen, maar ik merk ook dat het bij veel zaken handig is als je stichting bent. Bij het aanvragen van subsidies, bij het inhuren van externen, dus daar was die werkbeurs heel welkom voor bij mij.” 

Bestaansrecht en erkenning

“Doordat ik die beurs heb gekregen, gaf het mij een soort extra bestaansrecht. Het hielp mee in de geloofwaardigheid van mij als kunstenaar. Organisaties denken makkelijker mee, omdat ze weten dat ik de beurs heb gekregen. Erkenning geeft het.

De beurs was bedoeld om mijn eigen praktijk te verduurzamen. Hoe meer geld er is, hoe meer kunstenaars ik kan inzetten en hoe groter het bereik in Rotterdam is. Het is niet alleen het geldbedrag dat ertoe doet, maar ook het feit dat organisaties met je meedenken en dat het een stok achter de deur is geweest voor me.”

Meemaak-keet

Sonja is na de beursaanvraag begonnen met de Meemaak-keet in de wijk Kralingen-Krooswijk in Rotterdam. Een enorme keet in de vorm van een picknickwagen, waarmee ze door de straten gaat en kunstvormen aanbiedt. Mensen mogen ‘m lenen, het liefst met een kunstenaar erbij.

“Mijn droom is dat heel Rotterdam meedoet met mijn kunstbelevingen, daarvoor heb ik een grote impuls nodig. Het idee voor de stichting en keet lag er al langer, maar nu is het echt gelukt”, vertelt ze. “Daarbij heb ik wel blijvend organisaties nodig die meewerken aan initiatieven in de wijken. Draagvlak is essentieel, daarvoor zijn welzijnsorganisaties en de gemeente en andere betrokken organisaties altijd nodig.”