Zoek bijvoorbeeld naar een activiteit of pagina

De verkenners Charlotte Hopmans en Elsa van Dam onderzoeken voor Kunstloc het thema Kunst & Klimaat. Zij interviewen stakeholders en organiseren op 12 november een werkplaats waarbij een groep mensen samenkomt om de toekomst te verbeelden. Ook schrijven ze blogs, zoals deze van Charlotte.

Blog | Bestemming onbekend

Als je mensen blinddoekt en vertelt dat ze in een rechte lijn moeten lopen, loopt iedereen uiteindelijk rondjes. Tenzij er een duidelijk doel wordt aangegeven met instructies over hoe er te komen, loopt men dus rondjes. Ik vroeg me af in hoeverre dat in andere situaties ook zo werkt. We moeten de klimaatcrisis oplossen en naar een duurzame samenleving toe. Daar proberen we in een rechte lijn naartoe te lopen zonder concreet te weten waar we precies heengaan en hoe dat eruitziet, of wat een duurzame samenleving überhaupt betekent. Ik vraag me dus af: Lopen we nu allemaal rondjes?

Toekomstperspectief

Veel mensen weten dat de klimaatcrisis een serieus probleem is waar ook iets aan moet gebeuren. Maar voor velen is het nog onduidelijk wat er precies moet gebeuren en waar die eventuele oplossingen ons kunnen brengen. Vraag jezelf eens af hoe de wereld en je leven er in de toekomst uit zien als we niets doen tegen klimaatverandering. Misschien denk je aan extremer weer, overstromingen, bosbranden, klimaatvluchtelingen en honger. Maar zodra we onszelf afvragen hoe de wereld en ons leven eruitzien als we alles verduurzamen en we klimaatverandering keren, hebben we daar wat meer moeite mee. En dat is logisch want we zien om ons heen, op het nieuws bijvoorbeeld, maar ook in andere media, meer over waar we niet heen willen dan wel.

Kunst kan toekomst visualiseren

Wat kan kunst betekenen in die zoektocht naar onze duurzame toekomst? Kunst kan zorgen voor beleving en verbeelding. Kunst kan dingen zichtbaar maken die voorheen niet zichtbaar waren, kan een boodschap overbrengen en ons dingen laten voelen. Kunst zou dus een rol kunnen spelen bij het visualiseren en fantaseren over een toekomst waar we wél heen willen. Het visualiseren van wat mogelijk is en hoe onze wereld en onze toekomst eruit kunnen zien kan mensen inspireren, hoop geven en nieuwsgierig maken naar hoe we daar komen én hoe we het kunnen realiseren.

Van verbeelding naar verbinding

Maar ik kwam erachter dat niet iedereen zich even verbonden voelt met kunst. Het lukt onze kunstsector nog niet om met elke inwoner van Nederland en haar/hen/zijn community te verbinden. Ik begrijp steeds beter hoe dat komt. Kort: mijn definitie van kunst is anders dan die van jou. En die van jou is anders dan die van een ander. Dat betekent dat we kunst allemaal anders beleven. Kunst wordt sterk beïnvloed door cultuur, taal en andere elementen uit de samenleving. In verschillende culturen bijvoorbeeld, wordt alles wat gecreëerd wordt als kunst gezien. In sommige culturen creëren kunstenaars “kunst” voor hun community, de natuur en voor de aarde en nooit voor bezit of musea. En voor veel mensen staat het naar musea, theaters en exposities gaan simpelweg niet op de planning. Deze mensen bereiken met kunst, vereist een andere aanpak. Misschien wel door middel van andere kunst, nieuwe definities van kunst, nieuwe kunstenaars, nieuwe belevingen en nieuwe manieren om kunst bij de mensen te brengen of de mensen naar kunst toe te brengen. 

Naast een betere verbinding tussen inwoners van Nederland en de kunstsector moet er ook een betere verbinding komen tussen de kunstsector en organisaties die zich inzetten voor een duurzame samenleving. Kunstenaars zijn niet altijd strategisch genoeg en zitten soms ook vast in hun eigen bubbel. Aan de andere kant overzien organisaties de waarde die kunst en kunstenaars kunnen toevoegen niet altijd, waardoor kunstenaars niet altijd structureel betrokken worden bij duurzaamheidsvraagstukken.

Verbinding is cruciaal. Verbinding tussen mens en natuur maar ook tussen inwoners van Nederland en de kunstsector en tussen de kunstsector en organisaties op weg naar duurzaamheid. We kunnen de transitie naar een inclusieve en rechtvaardige duurzame samenleving alleen samen realiseren. Niet alleen omdat het probleem te groot is voor een klein groepje mensen of omdat samen klimaatverandering keren en duurzame impact maken fijner is dan alleen, maar omdat we een gedeelde toekomst tegemoet gaan en die kunnen en moeten we samen duurzaam vormgeven.

Duurzame toekomst

Van verbeelding naar verbinding en andersom. Op 12 november a.s. komen we samen in Oisterwijk en praten we in groepsverband over een rechtvaardige en inclusieve duurzame toekomst. Hoe kan die eruitzien? Wat hebben we al wel en wat misschien (nog) niet? Hoe leven we ons leven in een duurzame toekomst? Tijdens de presentatie van Elza en mij gaan we verder in op dit soort vragen en delen we ook onze onderzoeksresultaten. Het is nodig om te weten waar we naartoe moeten om er daadwerkelijk naartoe te gaan, misschien niet in die rechte lijn, maar zeker niet in rondjes.

kunst & klimaat

Heldenmoed en verbeeldingskracht gezocht voor design challenge Henriëttewaard

In gesprek met Floris Alkemade, de juryvoorzitter van de design challenge.

20 februari 2024
Heldenmoed en verbeeldingskracht gezocht voor design challenge Henriëttewaard

Design Challenge: Ondersteboven van Water in de Henriëttewaard

Duik in de challenge en verbeeld de toekomst van water en erfgoed!  

10 januari 2024
Design Challenge: Ondersteboven van Water in de Henriëttewaard

KunstUnlocked Omgevingsvisie

Hoe maak je meer impact op klimaatvraagstukken met creatieve ontwerpkracht?

21 november 2023
KunstUnlocked Omgevingsvisie

Vier zakelijke leiders maken stappenplan verduurzamen culturele sector

Vier zakelijk leiders komen met tips over duurzaamheid tijdens de opleiding Leiderschap in Cultuur (LinC).

31 oktober 2023
Vier zakelijke leiders maken stappenplan verduurzamen culturele sector

Verminder je ecologische voetafdruk

Wil je jouw culturele organisatie verduurzamen? Met deze infographic kun je direct zien waar je kunt beginnen.

10 oktober 2023
Verminder je ecologische voetafdruk

Kunst en Klimaat

Klimaatvraagstukken vragen om een gezamenlijke aanpak waarbij creativiteit niet mag ontbreken. Hóe pak je dat aan?

22 september 2023
Kunst en Klimaat

Anderzijds A67

Ontwerp van een geluidswering langs de A67 bij de Strabrechtse Heide als aanjager voor ruimtelijke opgaves.

9 december 2022
Anderzijds A67

Blog | Verkenning Kunst en Klimaat

Liesbeth Jans blogt over de onderzoeksresultaten van Op Verkenning - de klimaatcrisis.

30 november 2022
Blog | Verkenning Kunst en Klimaat

Snelwegontwerp Anderzijds A67 wakkert regionale innovatiekracht aan

Hoe kan kunst de aanjager zijn voor duurzame landschapsvernieuwing? Dat bespraken we tijdens het Energiefestival 2022.

11 november 2022
Snelwegontwerp Anderzijds A67 wakkert regionale innovatiekracht aan

Blog | Bestemming onbekend

Charlotte Hopmans blogt over hoe we samen tot een duurzame toekomst kunnen komen.

19 oktober 2022
Blog | Bestemming onbekend

Blog | Kunst en Klimaat, omdat het niet anders kan

Dit najaar besteden we extra aandacht aan klimaatverandering. Adviseur Liesbeth Jans licht een aantal programma-onderdelen uit.

11 oktober 2022
Blog | Kunst en Klimaat, omdat het niet anders kan

Blog | Een nieuw klimaatverhaal

Elsa van Dam bepleit een nieuw klimaatverhaal met oog voor urgentie en verbondenheid tussen mens en natuur.

27 september 2022
Blog | Een nieuw klimaatverhaal

Kunst & Klimaat, omdat het niet anders kan

Kunstloc Brabant bekijkt dit najaar de klimaatcrisis door de bril der verbeelding. Hoe kan kunst bijdragen aan het keren van de klimaatcrisis?

8 september 2022
Kunst & Klimaat, omdat het niet anders kan

Verkenning Van Gogh Nationaal Park

Kunstenaars, ruimtelijk ontwerpers en andere makers verkennen mogelijkheden voor landmarks die de beleving van het landschap versterken.

24 juni 2022
Verkenning Van Gogh Nationaal Park

Stemming: Cultuur en de klimaatcrisis: verduurzaming in de culturele sector

Hoe gaat de culturele sector om met klimaatverandering? Documentalist Ton van der Linden zet een aantal duurzame voorbeelden op een rij.

7 oktober 2021
Stemming: Cultuur en de klimaatcrisis: verduurzaming in de culturele sector

Op Verkenning | De klimaatcrisis

Welke bijdrage kan kunst kan leveren om de klimaatverandering te keren? Charlotte Hopmans en Elsa van Dam gaan voor ons op pad met deze vraag.

12 juli 2021
Op Verkenning | De klimaatcrisis

Ontwerp en aanpak van stadsnatuur

Van wenkend perspectief naar actuele uitdaging voor ontwerpers én opdrachtgevers.

15 juni 2021
Ontwerp en aanpak van stadsnatuur

Verleiding en verbeelding in de energietransitie

In 2050 moet de provincie Noord-Brabant energieneutraal zijn. Hoe zien kunstenaars en ontwerpers het energielandschap van de toekomst?

8 augustus 2018
Verleiding en verbeelding in de energietransitie

Redden kunstenaars de wereld?

“Echte winst betekent niet alleen dat je nadenkt over geld verdienen, maar ook hoe je de planeet wilt achterlaten.” Hoe zet de cultuursector in op duurzaamheid?

13 oktober 2017
Redden kunstenaars de wereld?