“Netwerken is gewoon werken”, zegt Ernst van Dijk, trainer voor creatieve ondernemers. Je kan er direct mee beginnen. En plan het in, iedere week! Is het zo eenvoudig? Ernst: “De reden om geen acquisitie te doen, is vaak angst voor afwijzing. Om succes te bereiken, moet je juist door die angst heen, niet eromheen. En leren omgaan met een nee.” Ernst gaf een workshop op onze inspiratiedag Van creativiteit naar succes. In dit artikel lees je de belangrijkste inzichten.
Geschreven door Pleuni van Keulen
De mens is nu eenmaal een geboren twijfelaar. Soms handig, want het beschermt je tegen pijn en ongemak. Maar het belemmert ook. En dat kan je als creatieve maker niet gebruiken. De huur van je appartement betaalt zichzelf immers niet. En die opdrachten komen ook niet altijd even gemakkelijk aanwaaien. Netwerken en acquisitie – het zoeken van nieuwe opdrachten en klanten – het hoort bij ondernemerschap en is dus ook gewoon werk. Maar wat als je gehinderd wordt door belemmerende gedachten, door angst?
Alles eng
Het impostersyndroom bijvoorbeeld, bang zijn dat je door de mand valt en dat mensen erachter komen dat je niks kan. Twijfelen aan jezelf. Niet durven zeggen wat jouw werk waard is. Interessant gevonden willen worden. Angst voor stiltes die niemand opvult. Bang zijn dat iets juist wel lukt, dat die offerte goedgekeurd wordt en je moet léveren. Zomaar wat angsten en enge momenten die kunnen opkomen. Ze zijn heel normaal, en bovendien: een leven zonder angst en tegenslag bestaat niet. Ermee omgaan is de enige optie.
Koude, lauwe en warme contacten
Aan de slag dus. En dat kan al heel eenvoudig. Breng je contacten in kaart in 3 categorieën: koud, lauw en warm. Warme contacten zijn het makkelijkst. Dit zijn je vrienden, collega’s en andere mensen die je goed kent of eerder mee werkte. Lauwe contacten zijn mensen waarmee je al eens eerder contact had of waarmee je een goed haakje hebt als binnenkomer. Koude contacten zijn mensen die jou nog niet kennen. Tip: stel als enige doel bij een koud contact om er een lauw contact van te maken. Daarna kan je weer verder. Het is namelijk niet heel realistisch om te denken dat een volslagen onbekende jou tijd, geld of een opdracht wil geven.
Concreet maken en aftikken
Beschrijf nu bij ieder contact de status, je doel met deze persoon en je volgende stap. Zo heb je een overzichtelijk schema waarmee je nu iedere week aan de slag kan. Blok een vaste tijd in je agenda – iedere donderdag van 10 tot 12 bijvoorbeeld. Dit is je netwerktijd. Pak vervolgens je lijst erbij en wees zo concreet mogelijk in je acties. Bedenk per persoon een strategie om tot je doel te komen. Hint: koffie drinken is bijna altijd een belangrijke tussenstap.
Omgaan met de nee
Bedenk alvast even dat de meeste mensen gewoon aardig zijn. Dat helpt! Soms kom je natuurlijk wel wat onaardige types tegen. Of mensen die jou niks gunnen. Hoe je daarmee omgaat, heb je zelf in de hand. Geloven in jezelf is daarin belangrijk. Feedback is onvermijdelijk en als die constructief is, dan komt dat je werk juist ten goede. En soms geeft iemand je harde en negatieve terugkoppeling, waar niks constructiefs aan is. AUW! Maar dat komt minder hard aan als je gelooft in jezelf en je werk. Dan krijgt die negativiteit geen grip op je. Geloof je vooral de negatieve feedback, dan twijfel je aan jezelf, wil je jezelf verdedigen en ontstaat strijd. De ander veranderen gaat niet lukken. Zorg daarom dat je in het reine komt met jezelf, met je eigen werk. Dan ben je niet meer afhankelijk van wat de ander zegt.
Kinderen die vragen … krijgen wat ze willen
En dan nu het moeilijkste: gewoon vragen. We leren van jongs af aan dat kinderen die vragen worden overgeslagen. Dat zit diep ingeprent en remt je nog steeds. Want als volwassen ondernemer denk je misschien: ik wil niemand tot last zijn. Het tegendeel is echter waar. Als je vraagt wat je nodig hebt, is de kans groter dat je krijgt wat je wil. Spreek uit wat je behoefte is, zodat een ander je kan helpen. Mensen helpen namelijk graag – als ze kunnen. Aan jou de taak om de hulpvraag op de juiste manier te stellen. Dat betekent niet: iets verkopen waar iemand geen behoefte aan heeft. Maar wel: aftasten wat die ander wél wil. Daarover ga je een gesprek aan, vol open vragen vanuit interesse. Mensen praten graag over hun ding, dus hou je niet in. Die vragen helpen jou weer aansluiten bij de behoefte van je gesprekspartner. Bovendien laten jouw inhoudelijke vragen zien dat je verstand van zaken hebt. Niks zo prettig als een competent persoon. Vragen dus!
Beeldentuin
Stel, je maakt stenen beelden en wilt dat doen voor een ziekenhuis. Je hebt een gesprek met iemand die daar beslissingen over neemt. Bespreek het onderwerp wat breder. Vraag bijvoorbeeld hoe de sfeer van de buitenruimte nu is, wat ze daarin zoeken, of de beelden tactiel moeten zijn of juist niet, welke criteria ze überhaupt hanteren, is er een commissie die zich hierover buigt, en oh trouwens, wie zitten in die commissie? Vragen, vragen, vragen. Dat brengt je verder in je contact en uiteindelijk in je werk. Dus niet: dit is mijn doel, dit is mijn werk, ga jij dat plaatsen?
Even stalken
Je kent het wel, heb je eindelijk die acquisitiemailtjes naar wat lauwe contacten gestuurd, krijg je geen reactie. Niet na een dag, niet na een week, niet na een maand. Wat nu? Eindeloos herinneringen sturen of bellen, daar heb je geen zin in. Het voelt ook wat stalkerig. Maar dit hoort erbij en is ook niet erg. Maak het niet te groot, doe het vooral wél en benoem juist je ongemak: ‘ik wil je niet stalken, maar < hier jouw stalk invoegen >’ En geef ook aan dat je het op prijs stelt als ze aangeven dat ze niks voor je kunnen betekenen. Het kan maar duidelijk zijn en jij kan weer verder met je to-do-lijst. Tipje: maandag is een slechte dag om te stalken. Mensen zijn chagrijnig, hebben bestuursvergaderingen met problemen, het weekend is weer ver weg. Kies daarom voor dinsdagen en donderdagen. Bel bij voorkeur na de lunch, dan zijn mensen al een ochtend lekker productief geweest.
Contacten onderhouden
Warme contacten koelen in rap tempo af als je niet uitkijkt. Die moet je dus onderhouden. Maar hoe doe je dat? Hou het simpel. Heb je geen directe aanleiding, maar wel behoefte om even iets te laten horen aan een contact? Laat dan iets horen in de trant van: ‘Ik reed langs Eindhoven, moest aan je denken, hoe is het eigenlijk, we hebben zo fijn samengewerkt ...’ Voordat je het weet, ben je weer in contact. Een koffieafspraak is ook altijd een goed idee. En zeggen ze daarop nee? Dan is dat niet het einde van de wereld. Je hebt immers toch weer even contact met ze gehad. Wel koffie? Bereid je voor, check online even wat actueel is voor je contactpersoon. En stel dan geïnteresseerde en geïnformeerde vragen. Zo weet je precies waarover je praat en zoek je in het gesprek handig naar haakjes waarin jij iets kan betekenen. Daarnaast is dit ook een goed moment om te vertellen hoe goed het met jou gaat. Mensen zijn dol op successen en de energie die daarbij hoort. Dus deel gerust wat mooie projecten.
Denk het gedoe om
Niemand bereikt succes zonder gedoe, volgens Ernst. Biografieën staan immers vol tegenslagen en gaan nooit over dat zondagskind dat de top heeft bereikt. Dus denk het om! De mate van gedoe geeft aan hoe ver je bent op je pad. Zie het als een soort computerspel. Meer gedoe? Nieuw level vrijgespeeld. Herkader het als iets positiefs. Want gedoe zal altijd blijven, en met succes misschien alleen maar meer worden.
Netwerken is leuk!
Netwerken kan ook gewoon heel leuk zijn! Je ontmoet nieuwe mensen, met bijzondere verhalen. Die verbinding voelen, nieuwsgierig zijn en elkaar helpen en inspireren is mooi! Daarover gaat netwerken in de eerste plaats. Klikt het? Dan volgt de kans om iets voor elkaar te betekenen vaak vanzelf. Soms al snel, soms pas jaren later. Veel succes én veel plezier dus. Nog steeds geen zin? Bedenk dan dat niet al je werk even leuk hoeft te zijn.